Necm 8-9 ayeti hangi Fass ile bağlanır ve neden?
Necm Sûresi'nin 8-9. ayetleri, özellikle "kâbe kavseyni ev ednâ" (iki yay arası kadar veya daha yakın oldu) ifadesiyle, tasavvufta Hz. Peygamber'in Hakk'a en yakın olduğu mertebe olan Kâb-ı Kavseyn'i anlatır. Bu ayetler, Fusûsu'l-Hikem'deki İsmail Fassı ile ilişkilendirilir. İsmail Fassı, hikmet-i aliyye, mârifet-i Rabbâniyye ve teslim-rıza ekseninde saîd olmanın sırrını işler¹. Kâb-ı Kavseyn mertebesi, Hz. Peygamber'in mîrâcında ulaştığı kurb-ı ilâhî makâmı olup¹, bu yakınlık, kulun Rabbi ile arasındaki mesafesizliği ve tam teslimiyeti ifade eder ki bu da İsmail Fassı'nın temel konularıyla örtüşür.
Detaylı cevap
Necm Sûresi'nin 8-9. ayetleri, Hz. Peygamber'in mîrâcındaki vuslat anını tasvir eder: "Sonra (ona) yaklaştı derken sarkıp daha da yakın oldu. (Peygambere olan mesafesi) iki yay aralığı kadar, yahut daha az oldu"². Bu ifade, tasavvufta Kâb-ı Kavseyn olarak bilinen, Hakk'a en yüksek yakınlık mertebesini temsil eder. Bu mertebe, Hz. Peygamber'e mahsus olmakla birlikte, sâlikler için bir idealdir. Kâb-ı Kavseyn, "mesâfesizliğin mesâfesi" olarak da yorumlanır; zira "ev ednâ" (veya daha yakın) ifadesi, Hak ile Hz. Peygamber arasında hiçbir mesafenin kalmadığını, yakınlığın tarif edilemez olduğunu vurgular.
Bu ayetlerin İsmail Fassı ile bağlantısı, Fass'ın işlediği hikmet-i aliyye ve mârifet-i Rabbâniyye kavramları üzerinden kurulur¹. Kâb-ı Kavseyn mertebesi, kulun Rabbi ile arasındaki en üst düzeyde teslimiyet ve rıza halini ifade eder¹. Hz. İsmail'in teslimiyeti ve rızası, bu Fass'ın ana temalarındandır. Kâb-ı Kavseyn'de yaşanan doğrudan müşâhede ve vuslat hali³, İsmail Fassı'nın vurguladığı "saîd olmanın sırrı" ile de örtüşür. Bu mertebede kul, kendi Rabbi'ne (Rabb-ı hâs) tam bir idrak ve teslimiyetle yönelir, bu da İsmail Fassı'nın temel öğretilerinden biridir¹. Necm Sûresi'nin 53. sûre olması ve 9. ayetinde Kâb-ı Kavseyn'den bahsedilmesi, bu bağlantının derinliğini gösterir⁴·⁵.
Kaynaklar
Cevap metnindeki ¹ ² ³ numaraları aşağıdaki kaynaklara karşılıktır — her biri kitabın tam sayfasına götürür.
- 1Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 13 · s.4291“Evâil: Evveller, başlangıçlar, ilk vakitler, baş taraflar. 8. Evâmir: Emirler. &10024; 8. Emirler: Emirler. &10024; 8. Emirler: Emirler. “Ev ednâ”: “Yahut daha ”Oku
- 2Zekât ve İnfâk · s.238“. ↑ 69-2-Namaz-Sûreleri- Sayfa 100-106… ↑ https://tr.wikipedia.org/wiki/Su ↑ Selâm-Salim-Selim… ↑ Necmettin Okyay sok… (Necm/8-9) Sonra (ona) yaklaştı derken sa”Oku
- 3K1-184,2
- 4Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi · s.14“sıra nosu, (95) (1,95,3) terzi baba serisi (8) (5+3=8) (19/53) hepsi birbirinin içinde. Kitabın sayı numarasıda çok uygun oldu bunu düşünmeden sırası buraya gel”Oku
- 5Rüyâ ve Mânâ Âlemi — Tuzak, Mekr, Hileli Zuhûrât (6) · s.369“--------- Varidat 1564) 16/3/2010 Ahfâ sırrımca Kabe kavseyn ev ednâ = Onunla arasındaki mesafe, iki yay kadar, yahut daha az kaldı bana bildirildi. 8.ci defa. ”Oku
İlgili sorular
Bu cevap, adı geçen eserlerden derlenmiş yapay zekâ destekli bir özettir; dinî hüküm veya fetva değildir. İlim için kaynaklara başvurarak doğrulamanız tavsiye edilir.