Hûd Sûresi 45. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Hûd 45Cüz 12 · Sayfa 226

Hûd Sûresi 45. Âyet

هود

Venâdâ nûhun rabbehu fekâle rabbi inne-bnî min ehlî ve-inne va'deke-lhakku veente ahkemu-lhâkimîn(e)

Nuh, Rabbine seslenip şöyle dedi: "Rabbim! Şüphesiz oğlum da ailemdendir. Senin va'din elbette gerçektir. Sen de hükmedenlerin en iyi hükmedenisin."

Bu ayet, Nuh'un (a.s.) Allah'a yakarışını ve O'nun adaletine olan inancını dile getirmektedir. Ayet, 'nida', 'rab', 'ehil', 'va'd' ve 'hakim' gibi temel kavramlar üzerinden ilahi adalet, aile bağı ve ahit kavramlarını işlemektedir.

1نَادَىٰn-d-y

Kök:ن د ي—Nuh'un (a.s.) Allah'a seslenmesi, O'na yakarışını ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Nida (نداء), uzak bir yerden seslenmek veya yüksek sesle çağırmak anlamına gelir. Ayetteki kullanımı, Nuh'un (a.s.) Rabbine olan derin yakarışını ve O'ndan yardım dilemesini vurgular, bu da bir tür münacat ve istimdat halidir.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Nida (نداء), bir şeyi çağırmak veya birine seslenmek için kullanılan bir fiildir. Ayetteki 'nâdâ Nûhun Rabbehu' ifadesi, Nuh'un (a.s.) Rabbine yönelttiği özel bir çağrıyı, bir dua ve niyazı ifade eder. Bu, sadece bir seslenme değil, aynı zamanda bir talep ve şikayet içerir.

2رَبَّهُۥr-b-b

Kök:ر ب ب—Nuh'un (a.s.) kendisine ve tüm varlığa hükmeden, terbiye eden ve sahip olan Allah'a hitabını ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Rab (رب), terbiye eden, ıslah eden, sahip olan ve efendi anlamına gelir. Allah için kullanıldığında, O'nun yaratma, rızık verme, yönetme ve terbiye etme sıfatlarını kapsar. Ayette Nuh'un (a.s.) 'Rabbim' demesi, Allah'ın bu mutlak otoritesine ve Nuh'un (a.s.) O'na olan teslimiyetine işaret eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Rab kavramı, Kur'an'da Tanrı'nın yaratıcı, besleyici ve yönetici rolünü vurgular. Nuh'un (a.s.) bu hitabı, Allah'ın evren üzerindeki mutlak egemenliğini ve Nuh'un (a.s.) O'na olan derin bağlılığını ve güvenini gösterir. Bu, aynı zamanda bir 'efendi-kul' ilişkisini de yansıtır.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Rab (رب), 'terbiye etmek' kökünden gelir ve bir şeyi aşama aşama kemale erdirmek demektir. Allah için kullanıldığında, O'nun tüm varlıkları yaratıp kemale erdirmesi, onlara rızık vermesi ve işlerini idare etmesi anlamını taşır. Nuh'un (a.s.) bu hitabı, Allah'ın bu evrensel terbiye ediciliğine olan inancını gösterir.

3أَهْلِىe-h-l

Kök:أ ه ل—Nuh'un (a.s.) kendi ailesi ve yakın çevresi olarak gördüğü kişileri ifade eder.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Ehl (أهل), bir kişinin ailesi, akrabaları veya birlikte yaşadığı kimseler anlamına gelir. Ayette Nuh'un (a.s.) 'ibnî min ehlî' demesi, oğlunu kendi soyundan, kendi kanından ve dolayısıyla kurtarılması gereken yakın çevresinden biri olarak gördüğünü belirtir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Ehl (أهل), bir şeye mensup olan veya bir şeyle ilişkili olan kimselerdir. Ayetteki 'ehli' ifadesi, Nuh'un (a.s.) oğlunun kendisinin bir parçası olduğunu, onunla kan bağı ve ailevi bir ilişki içinde olduğunu vurgular. Bu, Nuh'un (a.s.) oğluna duyduğu şefkatin ve onu kurtarma arzusunun temelini oluşturur.

4وَعْدَكَv-'-d

Kök:و ع د—Allah'ın Nuh'a (a.s.) ve inananlara verdiği kurtuluş ve yardım sözünü ifade eder.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Va'd (وعد), bir şeyin olacağına dair verilen sözdür. Ayetteki 'va'deke' ifadesi, Allah'ın Nuh'a (a.s.) ve ailesine kurtuluş vaadini hatırlatır. Nuh (a.s.), oğlunun da bu vaadin kapsamına girmesi gerektiğini düşünerek Allah'a yakarır.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Va'd (وعد), bir şeyin gerçekleşeceğine dair verilen haber veya sözdür. Allah'ın vaadi, kesinlikle gerçekleşecek olan bir hükümdür. Nuh'un (a.s.) bu kelimeyi kullanması, Allah'ın vaadinin doğruluğuna olan inancını ve bu vaadin oğlunu da kapsamasını umduğunu gösterir.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Va'd (وعد) kelimesi, Kur'an'da genellikle Allah'ın peygamberlerine ve müminlere yönelik müjdelerini veya tehditlerini ifade eder. Nuh'un (a.s.) bu ayetteki kullanımı, Allah'ın kurtuluş vaadinin genel geçerliliğine olan itimadını ve bu vaadin kendi ailesini de içermesi gerektiği yönündeki beklentisini yansıtır.

5أَحْكَمُh-k-m

Kök:ح ك م—Allah'ın hükmedenlerin en adili, en hikmetlisi ve en üstünü olduğunu ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Hakem (حكم), hüküm veren, yargılayan demektir. 'Ahkemü'l-hâkimîn' (أحكم الحاكمين) ifadesi, Allah'ın hükmünün en doğru, en adil ve en hikmetli olduğunu vurgular. Nuh (a.s.), bu ifadeyle Allah'ın mutlak adaletine ve hikmetine olan teslimiyetini dile getirir.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Hakem (حكم) kelimesi, bir şeyi sağlamlaştırmak, muhkem kılmak ve hüküm vermek anlamlarına gelir. 'Ahkemü'l-hâkimîn' ifadesi, Allah'ın hükmünün kusursuzluğunu, şaşmazlığını ve tüm hükümlerin üstünde olduğunu belirtir. Nuh'un (a.s.) bu sözü, Allah'ın nihai karar verici olduğunu kabul ettiğini gösterir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Hakem kavramı, Kur'an'da Allah'ın adalet ve hikmet sıfatlarıyla yakından ilişkilidir. 'Ahkemü'l-hâkimîn' ifadesi, Allah'ın tüm yargılayıcıların en üstünü olduğunu, O'nun hükmünün mutlak doğru ve adil olduğunu vurgular. Nuh'un (a.s.) bu ifadesi, kendi dileğinin aksine bir hüküm gelse bile Allah'ın adaletine olan güvenini ifade eder.

Hûd Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

11.45 - Ve nâdâ nûhur rabbehû fegâle rabbi innebnî min ehlî ve inne vağdekel haggu ve ente ahkemul hâkimîn.

Diyanet Meali:

11.45- Nuh, Rabbine seslenip şöyle dedi: "Rabbim! Şüphesiz oğlum da ailemdendir. Senin vaadin elbette gerçektir. Sen de hükmedenlerin en iyi hükmedenisin." Elmalılı Hamdi Yazır Meali:

11.45- Nuh, rabbine nidâ etti de ya Rabb: dedi elbette oğlum benim ehlimdendir ve elbette senin vaadin haktır ve sen ahkem’ül hâkiminsin

Nuh Rabbine dua edip dedi ki: Ey Rabbim! Şüphesiz, oğlum da ailemdendir.” Babalık şefkati, yakınlığı onu oğlunun kurtarılmasını talep etmeye yöneltiyor. Çünkü insana en yakın evlatlarıdır. Nuh peygamber oğlunun ailesinden olduğunu söylüyor ama edebini de koruyor. “Vaadin Haktır” derken aleyhinde söz söylenmiş olanlardan biri de oğlunun olacağını bilememişti.

Oğlunun kurtulması için dua etmemiş aksine “sen hükmedenlerin en hakimisin” demiştir.

İnsan ruh, beden ve duygudan oluşur. Ruh tarafı objektiftir. Ama duygular karışıktır. “Oğlum, ailemdendir!” sözü duygusal ifadedir.

Ehli Beyt yani aileden olmak ruh yakınlığını gerektirir. İman, inanç birlikteliğini de. Şekli olarak aileden olmak bunların dışındadır. Çok üzüntülü ve sevinçli anlarda söylenen sözlere dikkat edilmez. Telvin karakterlidir.

Nuh as’ da gayet edepli şekilde oğlu için merhamet dilememiştir.

-------------------- rtfSndPly*11.46*

11- Hud Suresi- Ayet 46

Eserin tamamını oku

Bu âyet şu eserlerde de geçiyor(2)

Altı Peygamber - Hz.Nuh (a.s) Neciyullah Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5