Duhân Sûresi 21. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'emn' kökünü 'kalbin sükûnet bulması, korkunun zıddı' olarak açıklar. 'İman' ise, 'tasdikle birlikte emniyet vermek' veya 'emniyet bulmak' demektir. Ayetteki 'tü'minû' fiili, Hz. Musa'nın getirdiği mesaja kalben tasdik edip güven duymayı ifade eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'iman' kavramının Kur'an'da sadece 'inanmak' değil, aynı zamanda 'güvenmek, kendini emniyette hissetmek ve teslim olmak' anlamlarını da içerdiğini belirtir. Ayetteki kullanım, Firavun ve kavminin Hz. Musa'nın getirdiği ilahi mesaja karşı bu kapsamlı güven ve teslimiyeti göstermemelerini vurgular.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'iman' kelimesini 'tasdik' olarak yorumlar. Ayetteki 'tü'minû' fiili, Hz. Musa'nın peygamberliğini ve getirdiği hakikatleri tasdik etmemeleri durumunu anlatır.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Sicistânî, 'lâm' harf-i cerrinin aidiyet, tahsis ve yönelme anlamları taşıdığını belirtir. Ayetteki 'lî' (bana), imanın doğrudan Hz. Musa'nın şahsına ve onun temsil ettiği ilahi mesaja yönelmesini ifade eder.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, harf-i cerlerin Kur'an'daki anlam derinliklerine dikkat çeker. Buradaki 'lî', imanın sadece genel bir tasdik değil, belirli bir kişiye ve onun tebliğ ettiği hakikate yönelik özel bir bağlılık olduğunu gösterir.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'i'tizâl' fiilini 'ayrılmak, bir şeyden uzak durmak' olarak açıklar. Ayetteki 'fa'tezilûnî' emri, Hz. Musa'nın, kendisine iman etmeyenlerden hem fiziki olarak uzak durmasını hem de onlarla olan ilişkisini kesmesini ifade eder.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Fîrûzâbâdî, 'azl' kökünün 'bir şeyi yerinden ayırmak, uzaklaştırmak' anlamlarına geldiğini belirtir. 'İ'tizâl' ise, 'bir tarafa çekilmek, başkalarından ayrılmak' demektir. Ayetteki kullanım, inkârcıların iman etmemesi durumunda, Hz. Musa'nın onlardan tamamen ayrılması ve onlarla bir arada bulunmaması gerektiğini vurgular.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'i'tizâl' kavramını 'bir şeyden ayrılıp kenara çekilmek' olarak tanımlar. Ayetteki emir, Hz. Musa'nın, tebliğine icabet etmeyenlerden uzaklaşarak onlarla olan mücadelesini farklı bir boyuta taşımasını, belki de onlara karşı bir eylem hazırlığına girmesini ima eder.