Rahmân Sûresi 53. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'âlâ' kelimesini 'nimet' ve 'kudretin eseri' olarak açıklar. Ayetteki kullanımıyla, Allah'ın insan ve cinlere yönelik sayısız lütfunu, onların hayatlarını idame ettirmelerini sağlayan her türlü ihsanı kapsar. Bu, sadece maddi değil, aynı zamanda manevi ve idrakî nimetleri de içerir. (el-Müfredât, s. 89)

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'âlâ' kelimesinin 'nimetler' anlamına geldiğini belirtir. Bu ayetteki tekrarı, Allah'ın nimetlerinin çokluğuna ve çeşitliliğine dikkat çekmek içindir. Her bir 'âlâ', Allah'ın kudretinin ve cömertliğinin bir nişanesidir ve bu nimetleri yalanlamak, aslında Allah'ın varlığını ve kudretini yalanlamak anlamına gelir. (Mecâzü'l-Kur'ân, c. 2, s. 240)

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, Kur'an'daki 'nimet' kavramının sadece maddi iyilikleri değil, aynı zamanda Allah'ın insanlara bahşettiği hidayet, akıl ve irade gibi manevi lütufları da kapsadığını belirtir. 'Âlâ' kelimesi, bu geniş anlam yelpazesini temsil eder ve ayetteki sorgulama, bu kapsamlı nimetler karşısında nankörlüğün anlamsızlığını vurgular. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 187)

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'Rabb' kelimesinin asıl anlamının 'bir şeyi tedricen kemale erdirmek' olduğunu ifade eder. Ayetteki 'Rabbiniz' ifadesi, Allah'ın insan ve cinleri yaratan, besleyen, terbiye eden ve tüm işlerini idare eden mutlak sahibi olduğunu vurgular. Nimetlerin kaynağı O olduğu için, O'nun Rabliğini inkâr etmek, nimetleri de inkâr etmek demektir. (el-Müfredât, s. 340)

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'Rabb' kelimesinin 'malik, seyyid, müdebbir, mürebbi' gibi anlamlara geldiğini belirtir. Ayetteki 'Rabbiniz' ifadesi, Allah'ın hem insanlara hem de cinlere karşı olan bu kapsamlı sahiplik ve terbiye edicilik vasfını öne çıkarır. Nimetlerin O'ndan gelmesi, O'nun Rabliğinin bir delilidir. (el-Külliyyât, s. 476)

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'Rabb' kavramının Kur'an'da Allah'ın yaratıcı, koruyucu ve hükmedici rolünü ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'Rabbiniz' ifadesi, Allah'ın insan ve cinler üzerindeki mutlak otoritesini ve onlara karşı olan lütufkâr terbiye ediciliğini vurgular. Nimetlerin O'ndan gelmesi, O'nun Rabliğinin en açık göstergesidir. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 115)

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'tekzîb'in 'yalanlama' veya 'inkâr etme' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'tükezzibân' ifadesi, Allah'ın apaçık nimetlerini görmezden gelmeyi, onların Allah'tan geldiğini reddetmeyi veya bu nimetlerin değerini küçümsemeyi ifade eder. Bu, sadece sözlü bir yalanlama değil, aynı zamanda fiili bir nankörlüktür. (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân, s. 430)

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Semîn el-Halebî, 'tekzîb'in 'bir şeyin doğru olmadığını iddia etmek' olduğunu açıklar. Ayetteki bağlamda, Allah'ın nimetlerinin varlığını veya bu nimetlerin Allah'tan geldiğini yalanlamak anlamına gelir. Bu, aynı zamanda Allah'ın kudretini ve cömertliğini inkâr etmektir. (Umdetü'l-Huffâz, c. 3, s. 125)

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'kezeb' kökünün Kur'an'da genellikle 'gerçeği reddetme, yalan söyleme' anlamlarında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'tükezzibân' ise, Allah'ın açıkça görünen nimetlerini inkâr etme, onlara karşı nankörlük etme ve bu nimetlerin kaynağını reddetme anlamını taşır. Bu, aynı zamanda Allah'ın varlığına ve birliğine karşı bir meydan okumadır. (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi, s. 210)