İçeriğe atla

Abdulkadir Geylani

Gavs-ül A'zam. Kadiri tarikatının piri.

Tanım

Abdulkadir Geylani (ö. 561/1166), İslam tasavvuf tarihinin en etkili isimlerinden biri ve Kadiri tarikatının piri (kurucusu) olarak kabul edilir. "Gavs-ül A'zam" (En büyük gavs) ve "Sultan-ül Evliya" (Velilerin sultanı) gibi yüksek unvanlarla anılır. Hazar Denizi'nin güneyindeki Geylan (Gilan) bölgesinde doğmuş, Bağdat'ta ilim tahsil etmiş ve irşadda bulunmuştur.

Hayatı ve İrşadı

Küçük yaşta Bağdat'a gelerek Ebu Said el-Mahzumi ve Kadı Ebu Said el-Mübarek el-Muharrimi gibi âlimlerden Hanbeli fıkhı, hadis ve tasavvuf okudu. Uzun yıllar çilehanede (uzlet) kaldıktan sonra halkı irşada başladı. Vaazları binlerce kişiyi etkiledi; pek çok gayrimüslimin hidayetine, âsilerin tövbesine vesile olduğu rivayet edilir.

Öğretisi

Öğretisi şeriata sıkı bağlılık, ihlas, tevekkül ve nefs mücâhedesi üzerine kuruludur. Meşhur eserleri "el-Gunye li-tâlibî tarîki'l-Hak", "Fütûhu'l-Gayb" ve "el-Fethu'r-Rabbânî" şeriat-tarikat bütünlüğünü vurgular. Ona atfedilen "Ayağım her velinin boynu üstündedir" sözü, manevi himmetinin yüceliğine işaret olarak yorumlanır.

Kadiri Tarikatı

Kendisinin bizzat bir tarikat kurmayıp, vefatından sonra oğulları ve müridleri tarafından yolunun tarikat olarak teşkilatlandığı bilinir. Kadiriyye, İslam dünyasının en yaygın tarikatlarından biri hâline gelmiş; Anadolu, Hindistan, Afrika ve Balkanlar'da pek çok kola ayrılmıştır.

İlgili Kavramlar

Kaynaklar

  • Abdulkadir Geylani, Fütûhu'l-Gayb
  • Abdulkadir Geylani, el-Gunye li-tâlibî tarîki'l-Hak
  • Dihlevi, Behcetü'l-esrâr
  • TDV İslam Ansiklopedisi, "Abdülkādir-i Geylânî" maddesi

Bu Kisinin Gectigi Eserler

DVT-C001 (Ses Kaydı)
DVT-C001 (Ses Kaydı)

Terzibaba - Necdet Ardıç

11x

Şeyh Şihâbeddîn Muhammed-i Tebrizî (ö. 638/1240) 16. Şeyh Muhammed Cemâleddîn-i Şirazî (ö. 672/1273) 17. Şeyh İbrahim Zâhid-i Geylânî (ö. 700/1301) 18. Şeyh Kerîmüddîn Ahi Muhammed b. Nûru’l-Halvetî (ö. 780/1379) 19. Şeyh Ebû Abdullâh Sirâceddîn Pîr Ömer el-Halvetî (ö.

1772747276481 DVT C001.MP3

Terzi Baba’nın Tasavvuf Anlayışında Namaz Kavramı Yüksek Lisans Tezi
Terzi Baba’nın Tasavvuf Anlayışında Namaz Kavramı Yüksek Lisans Tezi

Canan Çalışkan

5x

Bunun yanında İbn Arabî, Mevlânâ Celâleddin Rumî, Abdulkerîm el-Cîlî ve Abdulkadir-i Geylânî gibi büyük İslâm mutasavvıflarının görüş ve düşüncelerinden etkilendiğini de belirtmek gerekir. Necdet Ardıç hakkında yapılan akademik çalışmalar, genellikle hayatı, eserleri, genel tasavvuf anlayışı ve Etvâr-ı Seb'a uygulamaları gibi konulara odaklanmıştır.

Terzi Baba’nın Tasavvuf Anlayışında Namaz Kavramı

Mir'at-ül İrfân ve Şerhi
Mir'at-ül İrfân ve Şerhi

Terzibaba - Necdet Ardıç

4x

...arını affettim. Seni Cennetle müjdeledim. Artık ibâdet yapmânâ gerek yoktur. Bundan sonraki ibâdetlerini de yapmış kabûl ediyorum der. Ancak bu durumdan etkilenen Abdulkadir Geylani hazretleri, “ben Resullullah efendim...

58 MİR’AT-ÜL İRFAN ve ŞERHİ

Sohbet Arası Sohbetler CD 21
Sohbet Arası Sohbetler CD 21

Terzibaba - Necdet Ardıç

4x

İşte bunların izahına yahut ne olduğunu belirtmeye geçildiğinde işte üçlerden bir tanesi birincisi gavsül azam, diğeri kutbul aktab, diğeri kutbul irşad diye bunlar halk arasında, insanlar arasında, görevli kimseler diye izah edilmeye çalışılır.

153 21 10.cd Sohbet Arasi Sohbetler

TB. Fusûs Mukaddimesi
TB. Fusûs Mukaddimesi

Ahmet Avni Konuk

3x

Abdülkādir Geylânî hazretlerinin (k.s.): “Ben kazâ-yı mübremi de def ’ederim” buyurmaları indallah kazâ-yı muallak ve inde’l-melâike kazâ-yı mübrem görünen kazâ-yı ilâhî hakkındadır. Yoksa kazâ-yı mübrem hiçbir vech ile mündefi’ olmaz. “Kader” kazânın tafsîlidir.

Fusûsul Hikem Mukaddime

İnsân-ı Kâmil (Cilt 6)
İnsân-ı Kâmil (Cilt 6)

Abdulkerim Cili

2x

...Senedini Geylânî Hz. ne kadar götürüp, rivayeti onun dilinden nakletmiştir… Şeyh Velî Eb'ül-Gays b. Cemil ise, şöyle demiştir: - Biz öyle bir denize daldık ki, peygamb...

167 İ̇nsân-I Kâmi̇l

İnsân-ı Kâmil (Cilt 3)
İnsân-ı Kâmil (Cilt 3)

Abdulkerim Cili

2x

Kudretinin zuhura çıkması, melikiyet yani mülk âleminde ilim ile ve kudret ile tecelli eder, destekler yani. Kadiriyet, kudret ile destekler onu diyor. İşte ismiyle müsemma; Gavsül azam A.Kadir Geylani Hz.'nin en belirgin vasfı, kendisinde Kadir isminin diğer isimlerin hepsinden üstte olmasıdır.

115 1 İ̇nsân-I Kâmi̇l

Kelime-i Lûtiyye
Kelime-i Lûtiyye

Muhyiddin İbnü'l-Arabi

2x

...d b. Kāid el-Evânî, Abdülkādir Geylânî’nin yakın çevresinden olup hayatı hakkındaki bilgiler daha çok İbnü’l-Arabî’ninFütûhât’taki atıfları dolayısıyladır. Bk. Münâvî,...

Kelime-i Lûtiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Melkiyye

Kelime-i Üzeyriyye
Kelime-i Üzeyriyye

Muhyiddin İbnü'l-Arabi

2x

Zîrâ rûh gözüyle cesed gözünden perde kal- karsa, ikisinin nûru birleşir; ve bu hâlde sâhib-i keşf olan zât birisiyle idrâk ettiğini, diğeriyle de idrâk eder. Nitekim Abdülkadir Geylânî (kuddise sır- ruhu's-sâmî) hazretlerinin zamân-ı şerîflerinde bir kimse: “Ben baş gözüyle Hakk'ı müşâhede ediyorum” da'vâsıyla gezer dururdu. Ulemâ-i şerîat bu- nun mümkin olmadığını beyân ile, o kimseyi huzûr-ı şerîata da'vet...

Kelime-i Üzeyriyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Kaderiyye

Secde Sûresi
Secde Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

En yaygın ve ana kol olarak kabul edilen, kendilerinden yüzlerce alt şubenin (kolun) türediği 12 ana yolu ifade eder. İsimlerine kısaca bir göz atalım; 1. Kâdiriyye : Pîri Abdülkâdir Geylânî 2. Rifâiyye :Pîri Ahmed er-Rifâî 3. Sühreverdiyye :Pîri Şihâbeddin Sühreverdî 4. Kübreviyye : Pîri Necmeddin Kübrâ 5.

256 32 Ku Ke Yol Secde Suresi Muharrem Avan

Zümer Sûresi
Zümer Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

Bâtınen ise "Rableri katında olmak", kişinin vehmî varlığını kaldırarak Hakk'la baş başa kaldığı, cüz'î irâdesini Küllî İrâde'de erittiği mertebedir. Bu bağlamda Abdülkâdir Geylânî Hazretlerinin Risâle-i Gavsiyye'sinde nakledilen şu soru-cevap aydınlatıcıdır: Hazret Rabbine " Hiç mekânın olur mu?

257 39 8 Zümer Sûresi T.O. Cem Cemâlî (1)

Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2
Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2

Ahmed Avni Konuk

Bu anlamı, İsmail Ankaravî hazretleri kendi şerhlerinde bir menkıbe ile teyit ederler, şöyle ki: Gavsü'l-a'zam Abdülkadir Geylânî efendimizin müridlerinden birisi nakleder ki: Ben çoğunlukla Hz. Şeyh ile beraber cuma namazına giderdim.

Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2

Kelime-i Îseviyye
Kelime-i Îseviyye

Muhyiddin İbnü'l-Arabi

Abdülkadir Geylânî (r.a.) efendimiz “Lülü'!..” diye çağırdıkları [15/33] vakit dirilip, kemâl-i sür'atle huzûr-i şerîflerine geldi. Ve kezâ Bâyezîd-i Bistâmî (r.a.) ölmüş bir karınca üzerine nefh buyurduklarında, dirildi. Ve kezâ Abdurrahman Câmî (k.

Kelime-i Îseviyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Nebeviyye

Terzi Baba (Cilt 1)
Terzi Baba (Cilt 1)

Terzibaba - Necdet Ardıç

Kendileri zaman zaman “Mekke ve Medine’den sonra en çok görmeyi arzuladığım yerler buralarıydı,” diye ifade-lerde bulunuyordu... Bağdat gezilerinde Gavsül Azam Abdülkâdir Geylâni Hazretlerini zi-yaretleri sırasında rûhaniyetine yöneldiğinde, “Kudret tecellisinin za-hirdeki mazhariyetini gördüm.

12 Terzi Baba 1

Nûr Sûresi
Nûr Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

İlâh-i Olan "Kâdir" ise mutlak bir kudret gerektirdiğinden bizler için iddialı bir isim olacağından kaldırmamız ve icabını yerine getirmemiz mümkün olamaz. Bu ismi taşıyan bilindiği gibi "gavsul a'zam Abdül Kâdir Geylâni" Hz. vardırki gerçekten kudret tecellilerini göstermiştir. Bizim de 1990 haccımızda hava alanında iki aile dört kişi olarak elimizde hiç bir şeyimizin kalmadığı "pasaport hüviyet kâğıdı bir adres...

236 24 24 Kur Ker Yol Nûr Sûresi Murat Deruni

TB. Kelime-i Îseviyye
TB. Kelime-i Îseviyye

Muhyiddin İbnü'l-Arabi

İşte Efendimizdeki bu her bir sıfatın müthiş zuhurunu sonradan gelen evliyasında zuhura getirtti, Mevlana da muhabbetinin olması gibi Abdül Kadir Geylani de Kudretinin zahir olması gibi. İbn-i Arabi’de İlminin zahir olması gibi, ki O da zaten eğitimini O’ndan aldığını söylüyor.

188 Fusûsu’l-Hi̇kem

Hac Sûresi
Hac Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

Bu ma’nâyı, İsmâîl-i Ankaravî hazretleri kendi şerhlerinde bir menkabe ile te’yîd buyururlar, şöyle ki: Gavsü’l-a’zam Abdülkâdir Geylânî efendimizin mürîdlerinden birisi nakl eyler ki: Ben ekseriyâ Hz. Şeyh ile berâber cum’a namazına giderdim. Halk on-lara iltifat ve hürmet etmezler idi. Kendi kendime, böyle bir zât-ı şerife halkın iltifât ve hürmette kusûru taaccüb olunacak bir şeydir dedim. Bu hâtıradan sonra...

234 22 27 Kur Ker Yol Hac Sûresi Murat Deruni

İnci Tezgâhı (1)
İnci Tezgâhı (1)

Terzibaba - Necdet Ardıç

(Abdulkadir Geylani) ************ Veli odur ki; hâlini hep gizler. Hâline gelince; her hareketi onun veli olduğunu anlatır. (Ebu Muhammed Şenbeki) ************ Bir gönülde âhiret zuhur edince, dünya orada kaybolur. Zikri İlâh-î başlayınca da dünya ve âhireti içinde eritir ve bitirir.

41 (İnci tezgâh-ı)

Sohbet Arası Sohbetler CD 14 (2003)
Sohbet Arası Sohbetler CD 14 (2003)

Terzibaba - Necdet Ardıç

Efendim benim şeyhim elhamdülillah Gavsül Azam’dır, eh mübarek olsun. Benim şeyhim Gavsül Aktab’dır, Kütbül Aktab’dır, benim şeyhim Kütbül İrşad’dır. Birisi çıkmış yola diyor benim şeyhim, irşad kutbudur, irşada çıktı. Ne söyledi? Namazı şöyle kılın, iman edin, böyle yapın. Maşallah.

146 14.cd 2003 Sohbet Arasi Sohbetler

Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9
Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9

Ahmet Avni Konuk

Kemâle ulaştıktan sonra riyâzât ve mücâhedeye ihtiyaç kalmaz. Nefahâtü'l-Üns'te bu anlamda şu menkıbe zikredilmiştir: "Bir ihtiyar kadın Gavs-ı A'zam Abdülkâdir Geylânî (k.s.) hazretlerinin huzuruna geldi ve oğlunu da beraber getirdi. Dedi ki: "Oğlumun gönlünü sana ziyade bir şekilde bağladım, karşında birçok devlete denk olan hakiki varlığı göresin.

Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9

Enbiyâ Sûresi
Enbiyâ Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

Aksi halde ayırt edilmesi çok zordur. Çünkü “dışından hâdi kimliğine bürünmüş içinde iblisin rol yaptığı görüntülerdir.” Abdül kadir geylâni hazretlerine iblisin gözüktüğü gibi” Onu tanıyıp taşlamıştır. İşte bu tuzak zuhuratlarını ancak bu sahadan haberi olan irfan sahipleri anlayıp ortaya çıkarabilirler.

233 21 26 Kur Ker Yol Enbiya Sûresi Murat Deruni

TARİKATLARDA MÜBÂREK GÜN VE GECELERİN YERİ VE EHEMMİYETİ— Lisans Tezi
TARİKATLARDA MÜBÂREK GÜN VE GECELERİN YERİ VE EHEMMİYETİ— Lisans Tezi

Fahrettin Avan

Eş-Şeyh Ekmelüddîn el- Geylânî el- Lâhicî el-Halvetî’ (v. 800/1397) namıyla meşhur olan ve umûm tarîk-ı aliyye-i Halvetiyye’nin pîr-i mükerremine nispetle bu adı almıştır tarikat. Takva ve irfân kânı olan Hazret-i Pîr, seyr-i sülûkta her şeyden çok halveti seçer, ömürlerini halvet uzlet ve ibadetle geçirmişlerdir.

Mübarek Geceler Bitirme Tezi

Şûrâ Sûresi
Şûrâ Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

...Sayfa 132… ↑ Necdet Ardıç – Gönülden Esintiler – Vahy Cebrail – Tasavvuf Serisi 11 – Sayfa 134… ↑ Mesnevi-i Şerif- Ahmed Avni Konuk Şerhi – Cilt 6 – Sayfa 89… ↑ (Füsûs, "Muhammed" bölümü) ↑ Muhyiddin Arabi hz. ↑ (Fütû...

250 42 38 Ku Ker Yol Şûrâ Sûresi Murat Derûni

TB. Fusûs Mukaddimesi (Cilt 180)
TB. Fusûs Mukaddimesi (Cilt 180)

Muhyiddin İbnü'l-Arabi

Abdülkadir Geylânî Hazretlerinin (k.a.s.): “Ben zorunlu kazayı da önlerim” buyurmaları Allah indine muallak kazâ ve melekler indinde zorunlu kazâ görünen ilâhî kazâ hakkındadır. Yoksa mutlak kazâ hiçbir yön ile önlenemez. “Kader” kazânın ayrıntılanmasıdır.

180 Fusûsu’l-Hi̇kem

Terzi Baba (Cilt 2)
Terzi Baba (Cilt 2)

Terzibaba - Necdet Ardıç

Peygamber’in makamı olan “vesîle” cennetinde, dalları en üstten alta doğru bütün cennet tabakalarına ulaşacak şekilde tasavvur edilen ağaçtır. Abdülkadir-i Geylânî Hazretlerinin “Gunyetü’t-Tâlibîn"’inde diğer tasavvufî eserlerde tekrarlanan þu ifadeler yer almaktadır: “Resûlullah efendimiz tûbâ ağacı için şöyle buyurmuştur: Cennette bulunan hemen herkesin bir ağacı vardır.

39 Terzi Baba 2

Muhammed Sûresi
Muhammed Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

Kemâle vusûlden sonra riyâzet ve mücâhede- ye hâcet kalmaz. Nefahâtü'l-Üns'te bu ma’nâda şu menkıbe mezkûrdur: “Bir ihtiyar ka-dın Gavs-ı A'zam Abdülkâdir Geylânî (k.s.) hazretlerinin huzûruna geldi ve oğlunu da berâber getirdi. Dedi ki: “Oğlumun gönlünü sana ziyâde mütemayil gördüm.

251 47 28 Kur Ker Yol Muhammed sav Suresi Murat Deruni