Doğdular, kavramı tasavvufta hangi mertebe ile ilişkilendirilir?

"Doğdular" kavramı, tasavvufî sülûkun ilk ve en temel mertebesi olan Şeriat mertebesinde işlenir. Bu mertebe, kişinin beşerî varoluşundan manevî bir kimliğe geçişinin başlangıcıdır. Kaynaklarda bu durum, "İnsanın beşer mertebesi ile doğdular" (), "Manevî doğum, mürşidle başlayan süreçtir" () ve "Beşer olarak insanın oluşması ve sonrasında doğum gerçekleşir" () ifadeleriyle açıklanır.

Bu manevî doğum, mürşid-i kâmil ile mülâki olunmasıyla başlar. Mürşide gelene kadar geçen süre, ana rahmindeki bekleyişe benzetilir; bilinmeyen bir süre boyunca beklenir, tâ ki hidayetçiye uyana, selam inmiş gönülle gönüllenene kadar (). Mürşidin kabulüyle birlikte dervişte sistem çalışmaya, isimler tatbik olmaya başlar (). Bu, "Âdem için secde tatbîkatı başlayarak, 'mânâyı Âdem' vücûd arzına iner" () şeklinde ifade edilir.

"Doğdular" mertebesi, kişinin beşerî benliğinden, dünyevî arzularından ve nefs-i emmâre hallerinden arınmaya başladığı aşamadır. Bu, "Lâ" kapısındaki manevî diriliş olarak da tanımlanır (). Kişi, mürşidinin muhatap noktasını seçmesiyle, ölü olan manevî kimliğinin mürşidin rahmine düşerek Allah'ın ilâhî hayaline doğru yola çıktığını idrak eder (). Bu, "Nefahtü min rûhi" sırrının tecellî ettiği noktadır ().

Bu mertebede sâlik, henüz ilim ve hâl aşamasındadır. Kavramın tanımını bilir (ilme'l-yakîn) ve mürşidin sohbetleriyle manevî bir uyanışın ilk parıltılarını (hâl) yaşamaya başlar. Ancak bu henüz makam seviyesinde sabitlenmiş bir durum değildir (bkz. Master Cevap: K2-T9). Şeriat mertebesi, "nefs-i emmâreden çıkış" () ve "maddesel hayatı yaşarken mürşidimizi aramak" () gibi başlangıç hallerini kapsar. Bu, tasavvufî sülûkun ilk adımıdır ve sonraki mertebeler olan "Yaşadılar" (Tarîkat), "Öldürdüler" (Hakîkat) ve "Öldüler" (Marifet) için bir zemin hazırlar.