Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba "Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba" kitabının merkez teması ve asîl dayanağı nedir?

Kitap, Terzi Baba'nın "Gönülden Esintiler" serisinin bir parçası olarak, farklı zaman ve mekânlarda yapılan sohbetlerin yazıya dökülmesiyle meydana gelmiştir. Bu sohbetler, dinleyicilerin ve okuyucuların Kur'ân-ı Kerîm'e tasavvufî bir idrakle yaklaşmalarını sağlamayı hedefler. Terzi Baba, Kur'ân'ın sadece Arapçasını veya Türkçe mealini okumanın, âyetlerdeki asıl hakikatleri kavramak için kâfi gelmediğini belirtir. Ona göre, Kur'ân'ın hakikatlerine ulaşmak için bir "seyir" gereklidir ve bu seyir, Hakk mertebesinden bir izah yönüyle ancak idrak edilebilir.

Kitapta, Hz. Musa'nın kıssası gibi peygamber hikâyelerinin, zahirî olayların ötesinde, "tarikat hakikatını belirten mevzular" olduğu ifade edilir. Her peygamberin kitabının (suhuflar, Zebur, Tevrat, İncil, Kur'ân) kendi mertebesi olduğu ve bu mertebelerin "Zat mertebesinden gelen Muhammediyet mertebesi", "Hakk'çası iseviyet mertebesi", "Rabçası Museviyet mertebesi" ve "Şeriat mertebesi de İbrahimiyet mertebesi" olarak tasnif edildiği görülür. Bu tasnif, Kur'ân'ın farklı derinliklerdeki anlam katmanlarına işaret eder.

Terzi Baba, Kur'ân-ı Kerîm'i "derin bir ilim manzumesi" olarak tanımlar ve onu denizde yüzmeye benzetir. Denizin üstünde yüzenin de, dibine dalıp inci mercan çıkaranın da yüzücü olduğunu, ancak hakiki hazinelerin derinde olduğunu vurgular. Bu benzetme, Kur'ân'ın zahirî anlamıyla yetinmeyip, bâtınî ve hakikat mertebelerine ulaşmanın önemini anlatır. Kitap, "çık aradan, kalsın yaradan" sözüyle, kulun kendi izafî varlığını ortadan kaldırarak ilâhî benliğe ulaşması gerektiğini, böylece imanın ötesinde "yakıyn" mertebesine erişileceğini ve ikiliğin tevhîde dönüşeceğini ifade eder. Bu bağlamda, Kur'ân-ı Kerîm'de yolculuk, sâlikin kendi nefsini aşarak ilâhî hakikatlere vâsıl olma sürecidir.