Sohbet Arası Sohbetler CD 15 Bu kitaptan sâlik için günlük hayatındaki İrfani dersler nelerdir?

Sâlikin günlük hayatındaki irfânî dersler, mertebeler arası geçişlerle ve bu mertebelerin gerektirdiği tatbikatlarla şekillenir. Kitapta belirtildiği üzere, "şeriat mertebesinde fiili çalışmalar", "tarikat mertebesinde muhabbet ilavesiyle çalışmalar, zikirler, tefekkürler", "hakikat mertebesinde irfaniyet çalışmaları" ve "marifetullah, Allah'ı tanıma çalışmaları" bu derslerin temelini oluşturur.

Şeriat ve Tarikat Arası: Sâlik, önce şeriatın zahirî hükümlerini yerine getirir. Ancak bu, sadece bir başlangıçtır. Kitapta "şeriat ile tarikat arası" ifadesiyle, şeriatın kuru bir tatbikattan ibaret kalmaması, muhabbetle yoğrulması gerektiği vurgulanır. Tarikat mertebesinde zikir ve tefekkür gibi manevî çalışmalarla kalbin arınması ve muhabbetin artırılması hedeflenir. Bu, sâlikin nefsânî arzularından kurtulup Hak'ka yönelmesinin ilk adımıdır.

Tarikat ve Hakikat Arası: Tarikatta kazanılan muhabbet, sâliki hakikat mertebesine taşır. Hakikat mertebesi, "irfaniyet çalışmaları" yani kendini tanıma çalışmaları ile karakterizedir. "Men arefe nefsehu fakat arefe rabbehu" (kim nefsini tanırsa Rabb'ini tanır) hadîsi bu mertebenin anahtarıdır. Sâlik, kendi varlığının Hak'tan zuhur ettiğini idrâk ederek, "Ben" diye bir şeyin olmadığını, her şeyin Hak'tan geldiğini anlar. Bu idrâk, sâlikin nefsini terbiye etmesi ve "Çık aradan kalsın yaradan" düsturunu benimsemesiyle gerçekleşir.

Hakikat ve Marifet Arası: Hakikat mertebesinde kendini tanıyan sâlik, buradan marifetullah mertebesine, yani Allah'ı tanıma çalışmalarına geçer. Bu mertebede, ilâhî hakikatler sâlikin kalbine indirilir ve o, "konuşan Kur'ân" hâline gelir. Cenâb-ı Hakk'ın "Vehhâb" ismiyle karşılıksız verdiği nimetlerin kadrini bilmek, bu mertebede önemli bir ders olup, sâlikin ahiretteki istihkakına hak sahibi olması için dünyada yapması gereken irfânî çalışmaların başında gelir.

Sülûkun Tatbiki: Bu irfânî dersler, sâlikin günlük yaşamında sürekli bir "seyir ve sefer" hâlinde olmasını gerektirir. Tıpkı bir çobanın abdest alırken yaşadığı yedi yıllık hayat tecrübesi gibi, zamanın ve mekânın izafiyetini idrâk etmek, sâlikin manevî yolculuğunda önemli bir müşahede hâlidir. Sâlik, bu süreçte ilham ve evhamı birbirinden ayırabilme kabiliyetine ulaşarak, doğru bir eğitimle mutmainne mertebesine erişir. Bu yolculukta, "kellesini veren", yani nefsânî arzularından vazgeçen sâlik, Hakk'ın kulu olma davasını kazanır.