İsrâ Sûresi "İsrâ Sûresi" kitabının merkez teması ve asîl dayanağı nedir?

Kitap, İsrâ Sûresi'nin ilk âyetini ("Sübhânellezî esra Bi abdiHİ leylen minel Mescidil Harami ilel Mescidil Aksallezî barekna havlehu linüriyehu min ayatina* inneHU HÜves Semî'ul Basıyr;") temel alarak, Mi'râc hâdisesini "zat mertebesi itibariyle tahakkuk eden" bir olay olarak tanımlar. Bu hâdise, "Sübhân", "esra" ve "mirac" kelimeleri içerisinde toplanan âlemlerin hakikatini ve Kur'ân-ı Kerîm'in hakikatini ifade eder. Yazar, "esrâ" kelimesinin başlangıcı olan "isr"in Yâkûb (a.s.)'ın lâkabı olduğunu ve "gece yürüyen Allah'ın saf ve temiz kulları" anlamına geldiğini belirtir. Bu, kulun kendi çabasıyla yürüdüğü bir başlangıç mertebesidir. "Esra" ise Hakk tarafından "yürütülen" Hakîkat-i Muhammedi mensubu kulların yolculuğudur ki, bu İlâhî lütufla gerçekleşen bir netice mertebesidir.

Mescid-i Harâm, "Hakîkat-i İlâhiyye'nin olduğu yer" ve "Mi'râc'ın olduğu yer" olarak açıklanırken, Mescid-i Aksâ "sıfat ve esmâ mertebesi" olarak tanımlanır. Bu, zat mertebesinden sıfat mertebesine tenezzül ve tekrar zata dönüş sürecini ifade eder. Yazar, Mi'râc'ın Hz. Peygamber'in "seyri sülûku" olduğunu ve ümmet olarak bizlerin de "namaz mü'minin Mi'râcıdır" hadisi şerifiyle bu Mi'râc'dan nasibimiz olduğunu vurgular. Mi'râc, beşerî aklın idrâk edemeyeceği, İlâhî kudretle meydana gelen bir hakikatler manzumesidir. "Esrâ" kelimesinin harf çözümlemesiyle (elif: birinci insân, sin: ikinci insân, ra: rububiyyet/esmâ mertebesi) Mi'râc'ın ilk bölümünün, Hakk yolunda seyrini sürdüren kişinin kendisini "rububiyyet" ve "esmâ" âlemi itibarıyla tanımaya başlaması olduğu belirtilir. "Mi'râc" kelimesinin harf çözümlemesi (mim: Hakîkat-i Muhammedi, ra: Rahmâniyyet, elif: Ahadiyyet, cim: Cemâl-i İlâhî) ise, gönül âleminde yürüyerek esmâ âlemine ulaşan, oradan Hakîkat-i Muhammedi ile Rahmâniyyet âlemini idrâk ederek sıfat, zat ve Ahadiyyet mertebelerine yükselip İlâhî Cemâl'i seyretmeye başlayan kimsenin hâlini anlatır. Bu, insânlığın temel gayesi ve kendi hakikatini idrâk etme yolculuğudur. Kitap, bu mânevî yolculuğun sadece Hz. Peygamber'e has olmadığını, her sâlikin kendi içinde bu Mi'râc'ı yaşayabileceğini, yeter ki nefsânî engellerden sıyrılarak saf bir gönülle bu hakikatlere yönelsin.