İçeriğe atla

Rızâ niçin İsmâîliyye Fassı'nda anlaşılır kılınır?

Kavram-Fass Eşleşmesi0 görüntülenme4 kaynak
Kısa cevap

Rızâ, tasavvufta sâlikin Hak'ın takdîr ettiği her şeye kalbî râzılığı ve hoşnutluğu ifade eden zirve bir makamdır¹. Bu makam, İsmail Fassı'nda ayrıntılı olarak açıklanır çünkü ödüllendirilmiş ve mutlu olan herkesin, özel Rabbinin katında kendisinden razı olunduğu belirtilir. Zira özel Rab, terbiyesi altındaki mazharın (tecelli ettiği yerin) alnını tutup onu doğru yol üzerinde yürütür ve bu sebeple onun mesleğinden ve Hakk yolculuğundan razıdır². Bu durum, rızânın sadece kulun Hak'tan râzı olması değil, aynı zamanda Hak'ın da kuldan râzı olmasıyla kemâle erdiğini gösterir.

Detaylı cevap

Rızâ, tasavvuf makamları arasında en yüksek hâllerden biridir ve sabır ile şükürden sonra gelir. Sözlük anlamı "razı olma, hoşnut olma"dır³. Beyyine 8'deki "radıyallâhu anhum ve radû anh" (Allah onlardan râzı oldu, onlar da O'ndan râzı oldular) ayeti, rızânın asîl mesnedidir ve iki yönlü olduğunu gösterir: Hak'ın kuldan rızâsı ve kulun Hak'tan rızâsı. İsmail Fassı'nda rızâ ve saadet kavramları, ödüllendirilmiş ve mutlu olan kişilerin durumları üzerinden açıklanır. Bu fass, mutlu olan her kişinin, özel Rabbinin katında kendisinden razı olunduğunu vurgular². Bu durum, kulun Hak'tan râzı olmasının bir neticesi olarak, Hak'ın da kuldan râzı olmasının önemini ortaya koyar. Özel Rab, terbiyesi altında bulunan mazharının alnını tutup onu doğru yol üzerinde yürüttüğü için, o mazharın mesleğinden ve Hakk yolculuğundan razıdır². Bu, rızânın sadece bir kabullenme hâli değil, aynı zamanda ilahî bir yönlendirme ve tasdikle de ilişkili olduğunu gösterir. Kazâya rızâ ise farzdır ve kazânın Hakk'ın fiilî sıfatlarından olduğu belirtilir⁴. Bu bağlamda İsmail Fassı, rızânın ilahî takdirle olan derin bağını ve kulun bu takdire teslimiyetinin ilahî rızayı nasıl celb ettiğini açıklayarak, rızâ makamının anlaşılmasına katkıda bulunur.

Kaynaklar

Cevap metnindeki ¹ ² ³ numaraları aşağıdaki kaynaklara karşılıktır — her biri kitabın tam sayfasına götürür.

  1. 1K1-119, Rızâ
  2. 2Kelime-i Hûdiyye · s.541Ve her mükâfatlandırılmış olan ise mutludur; ve rıza ile saadet, İsmail Fassı'nda ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Ve her mutlu olan da özel Rabbinin katında kenOku
  3. 3Rızâ
  4. 4Kelime-i Eyyûbiyye · s.243Bilinmeli ki: Kazâ, Üzeyr Fassı'nda açıklandığı üzere, Allah'ın eşyadaki hükmüdür; ve Allah'ın eşyadaki hükmü, Allah'ın eşyaya ve eşyada olan ilminin sınırı üzeOku
Bu cevap yardımcı oldu mu?

İlgili sorular

Bu cevap, adı geçen eserlerden derlenmiş yapay zekâ destekli bir özettir; dinî hüküm veya fetva değildir. İlim için kaynaklara başvurarak doğrulamanız tavsiye edilir.