İçeriğe atla

Vird nedir?

Kavram TanımıTemel düzey27 görüntülenme8 kaynak
Kısa cevap

Vird, tasavvufta sâlikin mürşidinden aldığı ve günlük olarak okuduğu zikir, dua, nafile namaz ve Kur'ân-ı Kerim tilavetinden oluşan manevî vazifesidir¹. Bu, sâlikin ruhsal gıdası olup, terk edildiğinde kalpte sıkıntı ve bedende cismanî elemler meydana getirebilir². Vird, belirli periyodik aralıklarla, belli sayıda yapılan esmâ ve duaların tekrar edilmesidir³. Fusûsu'l-Hikem'de Davud Fassı, vird kavramının birincil dayanağı olarak gösterilir⁴.

Detaylı cevap

Vird, sâlikin manevî sülûkunda kendisine tayin edilen bir nevi "manevî rejim"dir⁴. Bu rejim, fizikî bedenin gıdaya ihtiyacı olduğu gibi, ruhun da virde ihtiyacı olduğu düşüncesine dayanır⁴. Virdin içeriği genellikle Kelime-i Tevhid, esmâ-ül Hüsna, salavat-ı şerife ve belirli ayetlerden oluşabilir⁴. Tarikat ehlinin belirli zamanlarda okudukları dua olarak da tanımlanır⁵.

Virdin terk edilmesi durumunda sâlikin kalbinde bir inkıbaz, yani daralma ve sıkıntı hissedilir. Bunun neticesinde vücutta cismanî elemler ve sıtmalar dahi meydana gelebilir². Bu durum, virdin sâlikin manevî dengesi için ne kadar önemli olduğunu gösterir. Vird, "vazife-i diniyye" olarak da ifade edilir; yani dini bir görevdir⁶. Abdestte her uzuv için ayrı bir virdin (Allah'ı anma ve dua) bulunması, virdin ibadetlerin her aşamasına nüfuz eden geniş bir kavram olduğunu gösterir⁷. Bu virdler, hadis-i şeriflerde dua olarak öğretilmiştir⁷. "Evrad" kelimesi ise virdlerin çoğulu olup, okunması adet olan duaları ifade eder⁸.

Kaynaklar

Cevap metnindeki ¹ ² ³ numaraları aşağıdaki kaynaklara karşılıktır — ilgili esere ve bölüme yönlendirir.

  1. 1Mesnevî Cilt 5 · Beyit 318 (s. 97)““Vird” sâlikin duâlardan ve nâfile namazlardan ve Kur'ân-ı Kerim tilâvetinden her gün kendisine verilmiş olan vazifesinden ibârettir. Ya'ni, “Ey sâlik tarîk-ı H”Oku
  2. 2Mesnevî Cilt 5 · Beyit 318 (s. 97)““Vird” sâlikin duâlardan ve nâfile namazlardan ve Kur'ân-ı Kerim tilâvetinden her gün kendisine verilmiş olan vazifesinden ibârettir. Ya'ni, “Ey sâlik tarîk-ı H”Oku
  3. 3Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba, s. 71“Divri kelimesinin sıralanışı değiştiği zaman Virdi, Vird kelimesi oluşur. Yani burada Vird karışık gizli yazılmıştır. Vird; zikir belirli periyodik aralıklarla ”Oku
  4. 4Vird
  5. 5Mesnevî Cilt 13 · Beyit 4519 (s. 193)“Vird: Tarikat ehlinin belirli zamanlarda okudukları dua. Visâl: Vuslat, kavuşma. Vitr: Tek. Vitriyyet: Tek olma.”Oku
  6. 6Mesnevî Cilt 12 · Beyit 2436 (s. 168)““Vird”, vazife-i diniyye demektir. Ya'ni, yüzlerini ve ağızlarını yıkadılar ve her birisi vazife-i diniyyeyi ifâ husüsunda bir başka yol ve bir başka meslek tut”Oku
  7. 7Mesnevî Cilt 8 · Beyit 2279 (s. 139)“Abdestte her uzuv için ayrı bir vird vardır. Hadiste dua için gelmiştir. Abdest alınırken her bir uzuv yıkandığı zaman okunacak olan ayrı bir vird vardır ki, bu”Oku
  8. 8Mesnevî Cilt 13 · Beyit 4519 (s. 193)“Vird: Tarikat ehlinin belirli zamanlarda okudukları dua. Visâl: Vuslat, kavuşma. Vitr: Tek. Vitriyyet: Tek olma.”Oku

Dayandığı eserler

Bu cevap yardımcı oldu mu?

İlgili sorular

Bu cevap, adı geçen eserlerden derlenmiş yapay zekâ destekli bir özettir; dinî hüküm veya fetva değildir. İlim için kaynaklara başvurarak doğrulamanız tavsiye edilir.