Meryem Sûresi 31. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Bereket (بركة), Allah'tan gelen ilahi hayrın bir şeyde sabit ve sürekli olmasıdır. Mübarek (مبارك) ise, bu ilahi hayrın kendisinde bulunduğu veya kendisine verildiği kimsedir. Ayette Hz. İsa'nın 'mübarek kılınması', onun peygamberlik görevi ve mucizeleriyle Allah'ın lütfuna mazhar kılınarak insanlığa hayır getiren bir şahsiyet olduğunu ifade eder.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Bereket, bir şeyin artması, çoğalması ve hayrının devam etmesidir. Mübarek kılınmak, Allah'ın bir kuluna lütuf ve ihsanıyla muamele etmesi, onu hayırlı ve faydalı kılmasıdır. Hz. İsa'nın bu ifadesi, onun nerede olursa olsun, insanlara faydalı ve hayırlı olacağının, ilahi destekle donatıldığının bir beyanıdır.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Bereket kavramı, Kur'an'da genellikle ilahi bir lütuf, bolluk ve kutsallık anlamında kullanılır. 'Mübarek kılınma', Allah'ın bir kişiye veya şeye özel bir kutsiyet ve verimlilik bahşetmesi demektir. Hz. İsa'nın bu ifadesi, onun Allah tarafından seçilmiş, kutsanmış ve insanlığa bereket getirecek bir elçi olduğunu vurgular.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Vasiyet (وصية), bir şeyi kesin bir şekilde emretmek, tavsiye etmek ve ona riayet edilmesini istemektir. Ayette 'evsânî' fiili, Allah'ın Hz. İsa'ya namaz ve zekat gibi ibadetleri yerine getirmesini kesin bir emir ve yükümlülük olarak bildirdiğini gösterir.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Vasiyet, bir şeyi bağlayıcı bir şekilde emretmek ve ona uymayı şart koşmaktır. Burada Allah'ın Hz. İsa'ya 'vasiyet etmesi', bu ibadetlerin onun için sadece bir tavsiye değil, yerine getirilmesi gereken ilahi bir buyruk olduğunu ifade eder.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Vasiyet, bir şeyi önemine binaen başkasına bildirmek ve ona riayet etmesini istemektir. Allah'ın Hz. İsa'ya namaz ve zekatı vasiyet etmesi, bu ibadetlerin onun peygamberlik misyonunun temel unsurları olduğunu ve yaşamı boyunca bunlara bağlı kalması gerektiğini gösterir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Salât (صلاة), lügatte dua anlamına gelir. Şeriatta ise, belirli rükünleri ve şartları olan, Allah'a yönelme ve O'na tazim ifade eden özel bir ibadettir. Ayette Hz. İsa'ya emredilen 'salât', onun Allah ile olan bağını güçlendiren ve O'na kulluğunu ifade eden bu özel ibadettir.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Salât, Allah'tan rahmet dilemek, meleklerden istiğfar, müminlerden dua ve ibadet anlamlarına gelir. Kur'an'da genellikle belirli hareket ve sözlerden oluşan namaz ibadeti kastedilir. Hz. İsa'nın dilinden aktarılan bu emir, namazın tüm peygamberlerin şeriatında var olan temel bir ibadet olduğunu gösterir.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Salât kelimesi, Kur'an'da hem genel anlamda dua ve istiğfarı, hem de özel anlamda rükû ve secdelerle yerine getirilen namaz ibadetini ifade eder. Meryem Suresi'ndeki bu kullanım, namazın peygamberlerin hayatında merkezi bir yer tutan, Allah'a kulluğun ve şükrün en belirgin göstergesi olan bir ibadet olduğunu vurgular.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Zekât (زكاة), lügatte artma, temizlenme ve bereketlenme anlamına gelir. Şeriatta ise, malın belirli bir kısmının Allah rızası için fakirlere verilmesiyle malın arındırılması ve bereketlenmesidir. Ayette Hz. İsa'ya emredilen 'zekât', onun malını temizlemesini ve toplumsal dayanışmayı sağlamasını ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Zekât, Allah'ın rızasını kazanmak amacıyla maldan verilen belirli bir paydır. Bu, hem malı arındırır hem de onu bereketlendirir. Hz. İsa'nın bu emri alması, zekatın sadece İslam ümmetine özgü bir ibadet olmadığını, önceki şeriatlarda da var olduğunu ve toplumsal adaletin temelini oluşturduğunu gösterir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Zekât kavramı, Kur'an'da hem maddi arınmayı hem de ahlaki temizlenmeyi ifade eder. Malın zekatını vermek, kişinin bencillikten arınmasını ve topluma karşı sorumluluğunu yerine getirmesini sağlar. Hz. İsa'nın bu emri, onun peygamberlik misyonunun sadece bireysel ibadetleri değil, aynı zamanda toplumsal adaleti de içerdiğini gösterir.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Hayy (حي), canlı ve diri olandır. 'Mâ dumtu hayyen' ifadesi, Hz. İsa'nın namaz ve zekat emirlerinin, yaşadığı sürece, yani hayatının sonuna kadar geçerli ve bağlayıcı olduğunu vurgular. Bu, ibadetlerin geçici değil, sürekli bir yükümlülük olduğunu gösterir.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Hayat (حياة), ruhun bedende bulunmasıyla oluşan canlılık halidir. 'Hayyen' kelimesi, Hz. İsa'nın bu emirleri yerine getirme yükümlülüğünün, onun fiziksel varlığı devam ettiği sürece geçerli olduğunu belirtir. Bu, ibadetlerin yaşamın ayrılmaz bir parçası olduğunu ifade eder.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Hayy kelimesi, Kur'an'da genellikle 'diri, canlı' anlamında kullanılır ve yaşamın kendisini ifade eder. 'Mâ dumtu hayyen' ifadesi, Hz. İsa'nın Allah'tan aldığı emirlerin, onun tüm yaşamını kapsayan, kesintisiz bir sorumluluk olduğunu ve ölümle son bulana kadar devam edeceğini gösterir.