İçeriğe atla

Sâlik Sıfât-ı Zâtiyye hakîkatini nasıl yaşamaya başlar? İlk amelî adım nedir?

Sâlik AmelTemel düzey22 görüntülenme8 kaynak
Kısa cevap

Sâlik, Sıfât-ı Zâtiyye hakîkatini, nefsini beşerî sıfatlardan temizleyerek ve Hakk'tan gelen mânaları idrak ederek yaşamaya başlar. Bu süreçte ilk amelî adım, şerîat kurallarına uyarak kendini disipline etmek ve amel-i sâlih ile nefsini arındırmaktır. Sâlik, nefsini temizledikçe İlâhî sıfatlarla tahakkuk etmeye başlar ve bu hâl ona îmân yolunda çok şey kazandırır. Özellikle Sıfât-ı Zâtiyye'nin nefyle bilinen yönü, yani "yok değildir" (vücud) ve "sonradan değildir" (kıdem) gibi hakikatler, sâlikin kendi varlığındaki İlâhî tecellîleri idrak etmesiyle açığa çıkar¹.

Detaylı cevap

Sâlikin Sıfât-ı Zâtiyye hakîkatini yaşamaya başlaması, tasavvufî sülûkun önemli bir aşamasıdır. Bu süreç, sâlikin nefsini beşerî sıfatlardan arındırmasıyla başlar. İlk amelî adım, şerîat kurallarına titizlikle uyarak kendini disipline etmektir². Bu disiplin, sâlikin amel-i sâlihleri hayatına tatbik etmesiyle pekişir. Amel-i sâlih, manası Hakk'tan, fiili ise kuldan olan ameldir¹·³. Sâlik, bu sâlih amellerle nefsini temizledikçe, Hakk'tan gelen mânaları idrak etmeye başlar ve beşerî sıfatlarından soyunarak İlâhî sıfatlarla tahakkuk eder¹.

Bu tahakkuk süreci, sâlikin kendi varlığındaki İlâhî hakikatleri keşfetmesini sağlar. Özellikle Sıfât-ı Zâtiyye, Hakk'ın bizzat zâtından ayrılmaz sıfatları olup, "nefyle bilinen" sıfatlardır. Yani, "yok değildir" (vücud), "sonradan değildir" (kıdem) gibi ifadelerle idrak edilir. Sâlik, kendi nefsindeki esmâ-i İlâhiyye ve Sıfât-ı Zâtiyye'yi kendi beşeriyeti için değil, Hakk yolunda kullanarak nefsinden ruha hicret ettiğinde, bu sıfatların hakikatleri kendisine açılır⁴. Bu, sâlikin kendi gerçek İlâhî hakikatine ulaşmasıyla "şiddetli sevgi" hâlini yaşamaya başlaması demektir⁵.

Sâlik, bu yolda ilerlerken, İlâhî sıfatların başında gelen "Hayât" sıfatının kendi varlığındaki tecellîsini idrak eder. Hayat olmazsa diğer sıfatların da olmayacağı gerçeği, sâlikin hayat-ı İlâhiyenin içinde olduğunu bilmesiyle açığa çıkar⁶. Bu idrak, sâlikin "Hak elbisesini giyme gayreti" göstermesiyle, üzerindeki varlığın hakikatini ve değerini zevk etmeye başlamasına yol açar⁷. Bu mertebede sâlik, Hakîkat-i Muhammediyye bilgilerini kendi nefsinde yaşamaya başlar ve Dâvud'luk mertebesindeki hakikatlerin benzerlerini idrak eder⁸.

Kaynaklar

Cevap metnindeki ¹ ² ³ numaraları aşağıdaki kaynaklara karşılıktır — ilgili esere ve bölüme yönlendirir.

  1. 1Îmân ve İkân, s. 96““Ve amilussâlihâti” Sâlih amelin kısa ifadesi şudur. Demin de dediğimiz gibi buraya da yazılmış. “Ma’nâ sı Hakk’tan fiili kuldan olan ameldir” diyebiliriz. Sâli”Oku
  2. 2Kur'ân-ı Kerîm'de Nefs Âyetleri, s. 154“Salik şeriat kurallarına uyarak kendini disipline eder. Yavaş yavaş nefs bilgilerini alarak yaşamaya başlar. Ne zaman ki misalleri bırakır da o ayetlerin o an o”Oku
  3. 3Sohbet Arası Sohbetler CD 21, s. 73“Yorum; sıfat, hakikat mertebesi imanını ifade eden bu ayet-i kerimeyi incelemeye çalışalım; “inneleziyne âmenu” hakikat ilmiyle imân edenler, “ve amilussalihati”Oku
  4. 4Kamer Sûresi, s. 113“Bu halin tersi ise kendilerine emâneten verilen esmâ-i İlâhiyye ve sıfat-ı zâtiyyeleri, Hakk için kullanarak, onları razı eden kimseler ise, merziyye/razı olunm”Oku
  5. 5Îmân ve İkân, s. 150“Bu hâl içinde bir süre yaşamına devam eden sâlik, tekrardan ”sahve/uyanıklk” “bakâbillâh” haline dönünce, ve kendi gerçek ilâhi hakikatine ulaşınca, “Vellezîne ”Oku
  6. 6Kelime-i Îseviyye, Bölüm 137“Ama insanın farkı, hayat-ı ilahiyenin içinde olduğunu bilmesi insanın en başta gelen hakikatlerinden birisi budur. Hayat olmazsa diğerleri hiç olmaz, bu nedenle”Oku
  7. 7İbretlik Bir Hikâye — Ustadan Uranos'a Tavsiyeler, s. 20“Daha sonra bir daha eski bozulan haline geri dönmemesi için de Pir sıfatıyla sâlikin nefsi emmâresine panzehir olarak ölümcül darbeler indirir. Ütü nün buharınd”Oku
  8. 8Sebe' Sûresi, s. 28“Yaşadığı dönemin insan-ı kâmil’idir. İndimizden verdiklerimizle onun mertebesini yücelttik. Verilen bu lütuf ile Dâvud’luk mertebesini hakikati Muhammedi bilgil”Oku

Dayandığı eserler

Bu cevap yardımcı oldu mu?

İlgili sorular

Bu cevap, adı geçen eserlerden derlenmiş yapay zekâ destekli bir özettir; dinî hüküm veya fetva değildir. İlim için kaynaklara başvurarak doğrulamanız tavsiye edilir.