Terzibaba Muhammediyye Fassı'nı modern sâlik için nasıl yorumlar?

Terzibaba, Muhammediyye Fassı'nı modern sâlikin içsel yolculuğu ve Hakîkat-i Muhammediyye'yi kendi varlığında idrâk etmesi üzerinden yorumlar. Bu yorum, Hz. Muhammed'in doğumundan önce gerçekleşen mübarek gece ve günlerin, sâlikin seyrinde yaşaması gereken bâtınî tecrübeler olduğunu vurgular¹·². Sâlikin gönlüne Regaib tecrübesiyle Hakîkat-i Muhammediyye tohumları atılır ve bu tohumların yeşerip kemâle ermesi için gayret göstermesi beklenir¹·². Bu, sâlikin kendi Regaib'ini, yani Hakk'a rağbetini ve yönelişini oluşturması anlamına gelir. Eğer sâlik kendi Regaib'ini oluşturamazsa, gönlünde Hakîkat-i Muhammediyye doğmaz ve Mevlid gecesi, yani bu hakîkatin zuhuru gerçekleşmez; bu durumda kişi sadece zâhirî olarak Müslüman kalır³·⁴.

Bu enfüsî tecrübe, sâlikin Hakîkat-i İlâhiyye ve Hakîkat-i Muhammediyye bilgileriyle iç bünyesini doyurmasıyla gerçekleşir. Bu sayede sâlik kendini tanır ve Hakk'a kurbiyyet yolunda ilerler⁵. Yolun başında olan bir sâlik, zâhiren Mertebe-i Muhammediyye'de olsa da, bâtınen henüz gerçek Muhammedî olmadan gönül Kâ'besi'ne giremez⁶. Bu durum, sâlikin Hakîkat-i Muhammediyye'yi sadece dışsal bir bilgi olarak değil, içsel bir hâl ve yaşantı olarak tecrübe etmesi gerektiğini gösterir. Her varlıkta, bilhassa insanda en geniş mânâsıyla mevcut olan Hakîkat-i Muhammediyye'yi ortaya çıkarmaya çalışmak, ona rağbet etmek ve müştak olmak her Müslümana lâzımdır³·⁴. Bu, sâlikin kendi beden ülkesinde "Mehdi"nin zuhur etmesi ve "İsa a.s.'ın Mehdinin arkasında salat etmesi" gibi içsel alametlerin tahakkuk etmesiyle de ilişkilendirilir⁷. Bu yorumlar, talip olanlar için zevkî ve indîdir, umumu bağlamaz⁷.