Mâide Sûresi 115. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Mâide 115Cüz 7 · Sayfa 127

Mâide Sûresi 115. Âyet

المائدة

Kâla(A)llâhu innî munezziluhâ ‘aleykum(s) femen yekfur ba'du minkum fe-innî u'ażżibuhu ‘ażâben lâ u'ażżibuhu ehaden mine-l'âlemîn(e)

Allah da, "Ben onu size indireceğim. Ama ondan sonra sizden her kim inkar ederse, artık ben ona kainatta hiçbir kimseye etmeyeceğim azabı ederim" demişti.

Bu ayet, Allah'ın bir vaadini ve bu vaade karşı nankörlük edenlere yönelik şiddetli bir uyarıyı içermektedir. Temel olarak ilahi irade, insan sorumluluğu ve ahiret azabının benzersizliği kavramları etrafında şekillenir.

1مُنَزِّلُهَاn-z-l

Kök:ن ز ل—Allah'ın gökten bir şeyi (burada sofra) indirme eylemini ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Nüzûl (نُزُول), yüksek bir yerden aşağıya inmek demektir. Kur'an'da Allah'ın bir şeyi indirmesi (inzâl/tenzîl) genellikle vahiy, kitap veya rızık gibi manevi ya da maddi lütufların gönderilmesi anlamında kullanılır. Ayetteki 'münazziluhâ' ifadesi, Allah'ın kudretiyle sofrayı (mâide) gökten indireceğini, yani onu var edeceğini ve kullarına ulaştıracağını belirtir.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): İnzâl (إنزال) kelimesi, mecazi olarak bir şeyi bir yerden diğerine ulaştırmak, takdir etmek anlamında da kullanılır. Burada 'münazziluhâ' ifadesi, Allah'ın sofrayı (mâide) kullarına bir lütuf olarak bahşedeceğini, onu onların istifadesine sunacağını ifade eder.

2يَكْفُرْk-f-r

Kök:ك ف ر—Allah'ın lütfunu veya emrini inkar etmek, nankörlük etmek anlamındadır.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Küfr (كُفْر), bir nimeti örtmek, gizlemek ve nankörlük etmek demektir. Şer'î anlamda ise Allah'ın birliğini, peygamberlerini veya indirdiği hükümleri inkar etmektir. Ayetteki 'men yekfur' ifadesi, Allah'ın indirdiği sofrayı bir mucize ve nimet olarak kabul etmeyip, onu yalanlayan veya nankörlük eden kişiyi kasteder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Küfr kavramı, Kur'an'da sadece inançsızlık değil, aynı zamanda Allah'ın lütuflarına karşı nankörlük etme ve O'nun ayetlerini reddetme anlamlarını da içerir. Bu ayette, Allah'ın mucizevi sofrayı indirme vaadine rağmen, bu nimeti inkar edenlerin karşılaşacağı akıbet vurgulanır ve küfrün sadece bir inanç meselesi değil, aynı zamanda bir ahlaki duruş olduğu belirtilir.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Küfr, nimeti örtmek ve gizlemek manasına gelir. Bir kimsenin Allah'ın nimetini inkar etmesi, ona nankörlük etmesi demektir. Ayetteki 'yekfur' fiili, Allah'ın vaadini ve lütfunu reddetme, ona karşı şükürsüzlük etme eylemini ifade eder.

3أُعَذِّبُهُۥa-z-b

Kök:ع ذ ب—Allah'ın bir kişiye ceza vermesi, azap etmesi eylemini ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Azâb (عَذَاب), bir şeyi engellemek, alıkoymak ve acı vermek demektir. Kur'an'da genellikle Allah'ın günahkarlara verdiği cezayı ifade eder. Ayetteki 'ü'azzibuhû' fiili, Allah'ın, nankörlük edenlere dünyada veya ahirette eşi benzeri görülmemiş bir ceza uygulayacağını, onları şiddetli bir şekilde cezalandıracağını belirtir.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Azâb, nefse elem veren her şeydir. Allah'ın azabı ise, O'nun gazabının bir tezahürü olarak kullarına verdiği cezadır. Ayetteki 'lâ ü'azzibuhû ehaden mine'l-âlemîn' ifadesi, bu azabın şiddetini ve benzersizliğini vurgulayarak, Allah'ın kudretini ve adaletini gösterir.

4عَذَابًاa-z-b

Kök:ع ذ ب—Allah tarafından verilen, acı verici ve şiddetli ceza.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Azâb, bir şeyi engellemek, alıkoymak ve acı vermek demektir. Burada 'azâben' kelimesi, fiilin mastarı olarak gelerek azabın şiddetini ve büyüklüğünü pekiştirir. Ayetteki 'azâben lâ ü'azzibuhû ehaden mine'l-âlemîn' ifadesi, bu cezanın diğer tüm cezalardan farklı ve daha şiddetli olacağını vurgular.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Azâb, nefse elem veren her şeydir. Mastar olarak kullanıldığında, fiilin anlamını güçlendirir. Bu ayetteki 'azâben' kelimesi, Allah'ın nankörlük edenlere vereceği cezanın niteliğini ve niceliğini, yani onun eşsiz ve çok şiddetli olacağını belirtir.

5الْعَـٰلَمِينَa-l-m

Kök:ع ل م—Tüm varlıkları, insanları ve cinleri kapsayan evrensel bir topluluk.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Âlem (عَالَم), bilinen her şey demektir ve genellikle akıl sahibi varlıklar için kullanılır. 'Âlemîn' ise, insanlar, cinler ve melekler gibi akıl sahibi tüm varlıkları kapsayan çoğul bir ifadedir. Ayetteki 'mine'l-âlemîn' ifadesi, Allah'ın bu azabı, yaratılmışlar içinde hiç kimseye vermediği kadar şiddetli ve benzersiz kılacağını vurgular.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Âlemîn kelimesi, Kur'an'da genellikle 'âlemlerin Rabbi' ifadesinde olduğu gibi, Allah'ın tüm yaratılmışlar üzerindeki egemenliğini ve kudretini ifade eder. Bu ayette ise, Allah'ın azabının evrenselliğini ve eşsizliğini belirtmek için kullanılarak, bu cezanın tüm varlıklar içinde bir benzerinin olmadığını vurgular.

Mâide Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

(115) (KalAllahu innî münezzilüha aleyküm* femen yekfür ba'dü minküm feinnî üazzibühu azâben lâ üazzibühu ehaden minel âlemîn;)

“Allah buyurdu ki:" Ben onu size indireceğim. Fakat bundan sonra içinizden kim inkâr ederse, ben ona âlemlerden hiç kimseye yapmayacağım bir azâbı yaparım".

Bu hakîkatleri kim ki nefsiyle perdeler ise âlemlerde kimseye etmediğim azâbı ona ederim yâni Cenâb-ı Hakk ona hüsrânı, pişmanlığı tattırırım, diyor. İnsân elinde olan bir şeyi nasıl kaçırıp ebedi hayatını mahvettiğinde içinde

duyacağı vicdan azâbı onu yakar bitirir ve bu ateş hiç sönmez, hatta cehennem ateşi biter de onun bu ateşi bitmez çünkü ateş kendisinden kaynaklanmaktadır. Ve dikkat edersek bu azâb Îseviyet mertebesi îtibârıyladır, Hakîkati Muhammedî mertebesi îtibârıyla nasıl olacaktır kimbilir.

Eserin tamamını oku

Bu âyet şu eserlerde de geçiyor(7)

Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (29)Duhân Sûresi Zâriyât Sûresi Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (27)Hadîd Sûresi İnci Tezgâhı (2)Zuhruf Sûresi