Mîrâc niçin Muhammediyye Fassı'nda anlaşılır kılınır?
Mîrâc, Hz. Peygamber'in Mescid-i Aksâ'dan göklere yükselerek Kâbe Kavseyni Ev Ednâ makâmına ulaştığı gece yolculuğudur ve tasavvufta Muhammediyye Fassı'nda anlaşılır kılınır çünkü mîrâcın özü, Hakîkat-i Muhammediyye'nin bir tezahürü olan "mahbûbiyyet" makâmıdır. Bu makâm, Hz. Muhammed'in halkın gayesi ve ilk nuru olmasıyla¹ doğrudan ilişkilidir. Mîrâc, Hakîkat-i Muhammediyye'nin varlık mertebeleri içindeki merkezi konumunu ve Allah ile âlem arasındaki köprü oluşunu² somutlaştıran bir olaydır.
Detaylı cevap
Mîrâc, Hz. Peygamber'e mahsus biricik bir hâl olmakla birlikte, tasavvufta sâlikin de tahkîk edebileceği bir makâmdır. Bu durum, "namaz mü'minin mîrâcıdır" hadîsiyle desteklenir. Muhammediyye Fassı'nda mîrâcın anlaşılması, Hz. Muhammed'in (s.a.v.) "Hakîkat-i Muhammediyye" olarak bilinen ezelî ve küllî hakikatiyle ilgilidir³. Bu hakikat, halkın gaye-sebebi ve ilk halk edilen nur olarak kabul edilir¹.
Mîrâc, Hakîkat-i Muhammediyye'nin varlık mertebeleri silsilesindeki "ilk taayyün" veya "Mertebe-i Muhammediyye" olarak bilinen kemâl makamını temsil eder². Bu mertebe, Zât-ı mutlak ile âlem arasında bir köprü vazifesi görür². Hz. Muhammed'in "Sen olmasaydın, sen olmasaydın, felekleri halk etmezdim" (Levlâke) hadîsi, onun halkın illeti ve gayesi olduğunu vurgular¹. Mîrâc, bu ilahî mahbûbiyyetin ve Hakîkat-i Muhammediyye'nin en üst düzeydeki tecellîsidir.
Ayrıca, "Ahmed" kelimesindeki "mim" harfinin kaldırılmasıyla "Ahad" kelimesinin ortaya çıkması, Hakîkat-i Muhammediyye'nin Ahad isminin ve sıfatlarının zuhuru için bir tecellî olduğunu gösterir⁴. Bu da mîrâcın, Hz. Muhammed'in (s.a.v.) ilahî hakikatle olan derin bağını ve onun varlık mertebelerindeki merkezi konumunu pekiştirir. Mîrâc, Hakîkat-i Muhammediyye'nin sembolü olan Ay'ın (Kamer) Güneş'ten (Hakikat-i İlahiye) nur alarak dünyayı aydınlatması gibi, ilahî nurun en kâmil tecellîsi olarak anlaşılır⁵. Bu nedenle mîrâc, Muhammediyye Fassı'nda, Hz. Peygamber'in mahbûbiyyet makâmının ve Hakîkat-i Muhammediyye'nin bir ifadesi olarak ele alınır.
Kaynaklar
Cevap metnindeki ¹ ² ³ numaraları aşağıdaki kaynaklara karşılıktır — her biri kitabın tam sayfasına götürür.
- 1Hakîkat-i Muhammediyye, Nûr-u Muhammedî
- 2Mertebe-i Muhammediyye
- 3Hakîkat-i Muhammediyye
- 4Altı Peygamber (Cilt 6) — Hz. Muhammed (s.a.v.) · s.48
- 5Mübârek Geceler · s.17
İlgili sorular
Bu cevap, adı geçen eserlerden derlenmiş yapay zekâ destekli bir özettir; dinî hüküm veya fetva değildir. İlim için kaynaklara başvurarak doğrulamanız tavsiye edilir.