Mustafa Hilmi Sâfî'nin Nübüvvet kavramına yaklaşımı nasıldır?

Verilen kaynaklarda Mustafa Hilmi Sâfî'nin nübüvvet kavramına ilişkin özel bir görüşü veya bu konuyu ele aldığı bir eseri bulunmamaktadır. Ancak, onun tasavvufî kimliği ve yaşamı üzerinden genel tasavvufî yaklaşımlarla bir bağlantı kurulabilir. Mustafa Hilmi Sâfî, tasavvufa olan ilgisi sebebiyle Anadolu ve Rumeli'de birçok yeri gezmiş, ehl-i hâl ve sâhib-i kemâl zâtlarla görüşerek onlardan istifade etmiştir². Bu durum, onun tasavvufî ilimlere ve mânevî mertebelere derin bir bağlılık içinde olduğunu göstermektedir.

Tasavvufî anlayışta nübüvvet, "peygamberlik, haber alma" anlamına gelir ve Hak'tan kula özel haber verme, vahy iletilme makâmıdır. Her resûlün nebî olduğu, ancak her nebînin resûl olmadığı belirtilir; risâlet nübüvvetin daha özel bir kademesidir. Hz. Muhammed'in "hâtemu'n-nebiyyîn" olmasıyla nübüvvetin kapandığı, ancak velâyet kapısının açık olduğu tasavvufun temel kabullerindendir. Mustafa Hilmi Sâfî'nin Uşşâkî şeyhi olması³·⁴, onun bu genel tasavvufî kabullere uygun bir anlayışa sahip olduğunu düşündürmektedir.

Tasavvufta, peygamberlerin ahlâkıyla ahlâklanmak ve onların mânevî vârisi olmak önemli bir yer tutar. Ehl-i Beyt kavramının tasavvufta sadece kan bağıyla değil, mânevî vâris olarak da yaşatılması, sâlikin ehl-i beytin ahlâkıyla ahlâklandığında onların mânevî evlâdı sayılması bu duruma örnektir. Mustafa Hilmi Sâfî'nin isminin "Seçilmiş, Nazik, Sâflaşmış, Âşık" anlamlarına gelmesi¹, onun mânevî saflık ve aşk yolunda ilerlemiş bir şahsiyet olduğunu ve bu niteliklerin peygamberlik ahlâkının bir yansıması olarak görülebileceğini düşündürmektedir. Bu bağlamda, Mustafa Hilmi Sâfî'nin nübüvveti, doğrudan bir tebliğ makamı olarak değil, peygamberlerin getirdiği hakikatlerin ve ahlâkın velâyet yoluyla yaşatılması ve idrâk edilmesi olarak ele aldığı varsayılabilir.