İçeriğe atla

Sâlihiyye Fassı hangi anahtar ayetlere dayanır?

Fass İçeriği20 görüntülenme9 kaynak
Kısa cevap

Sâlihiyye Fassı'nın dayandığı anahtar ayetler, verilen kaynaklarda doğrudan belirtilmemiştir. Ancak, genel olarak tasavvufî metinlerde "anahtar ayetler" kavramı, Hakikat-i İlâhiyye'yi tanıtan ve irfaniyet gerektiren Kur'an ayetleri ve sureleri için kullanılır. Bu bağlamda, Besmele-i şerif, Fatiha Sûresi ve Fetih Sûresi gibi metinler "anahtar" olarak zikredilir ve her bir surenin veya ayetin kendi mertebesinden birer anahtar olduğu ifade edilir¹·²·³·⁴. Bu anahtarların kullanımı, İnsân-ı Kâmil'in ef'âl, esmâ ve sıfatlarıyla halka rahmet olmasına vesile olur¹.

Detaylı cevap

Kaynaklarda Sâlihiyye Fassı'na özel bir anahtar ayet atfı bulunmamaktadır. Ancak, tasavvufî anlayışta Kur'an-ı Kerim'deki her bir surenin ve ayetin Hakikat-i İlâhiyye'yi tanıtan birer "anahtar" olduğu belirtilir¹. Özellikle Besmele-i şerif, Fatiha Sûresi ve Fetih Sûresi gibi metinler, bu anahtarların başlıcaları olarak gösterilir¹·². Bu anahtarların kullanılması, "irfaniyyet" gerektiren bir süreçtir ve bu irfaniyete sahip olan "İnsân-ı Kâmil", ef'âl, esmâ ve sıfatlarıyla âleme rahmet olur¹. Besmeledeki "Allah, Rahman, Rahiym" isimleri, sırasıyla zât, sıfat ve esmâ mertebelerini temsil eder ve bunların zuhura çıktığı yer "beden-i insan" ve "ef'âl mertebesi"dir; böylece bütün mertebeler kendinde toplanmış olur⁵·⁶. Ayrıca, Fâtır Sûresi'nde geçen "Allah Teâlâ'nın nâsa rahmet dizisinden açtığı şeyi imsâk eden olmaz ve imsâk ettiği şeyi irsal eden olmaz" ayeti (Fâtır, 35/2), ilâhî rahmetin ve açılımların mutlaklığını vurgular ve bu tür ayetler de "büyük kilidi açan" anahtarlar olarak değerlendirilir⁷·⁸. Bu mübarek ayetler ve anahtarlar ile dünya, ahiret, kesif ve latif kapılar aralanarak gizli hazinenin sırlarına ermeye çalışılır⁹.

Kaynaklar

Cevap metnindeki ¹ ² ³ numaraları aşağıdaki kaynaklara karşılıktır — ilgili esere ve bölüme yönlendirir.

  1. 1Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi, s. 45“O nun ümmetine hediye ettiği anahtarların başlıcaları (Besmele-i şerif, Elham-Fatiha Sûresi ve Fetih Sûresi) dir. Aslında her bir “Sûre-Sûret” Hakikat-i İlâhiy ”Oku
  2. 2Feth Sûresi, s. 53“O nun ümmetine hediye ettiği anahtarların başlı caları (Besmele-i şerif, Elham-Fatiha Sûresi ve Fetih Sûresi) dir. Aslında her bir “Sûre-Sûret” Hakikat-i İlâhiy”Oku
  3. 3Değmez Dosyası, s. 51“O nun ümmetine hediye ettiği anahtarların başlı caları (Besmele-i şerif, Elham-Fatiha Sûresi ve Fetih Sûresi) dir. Aslında her bir “Sûre-Sûret” Hakikat-i İlâhiy”Oku
  4. 4Bi'smi Has, Selâm (13), s. 23“O nun ümmetine hediye ettiği anahtarların başlıcaları (Besmele-i şerif, Elham-Fatiha Sûresi ve Fetih Sûresi) dir. Aslında her bir “Sûre-Sûret” Hakikat-i İlâhiy ”Oku
  5. 5Er-Rahmân, s. 105“Yeri gelince bu ayeti de sıraya alacağız. Besmeledeki anahtar, içinde bulunan “Allah, Rahman, Rahiym” isimleridir. Allah zat, Rahman sıfat , Rahiym esma , Bunla”Oku
  6. 6Dur Rabbın Namazda (Cilt 2), s. 112“Yeri gelince bu ayeti de sıraya alacağız. Besmeledeki anahtar, içinde bulunan “Allah, Rahman, Rahiym” isimleridir. Allah zat, Rahman sıfat , Rahiym esma , Bunla”Oku
  7. 7Fâtır Sûresi, s. 25“Eğer zerre zerre anahtarlar olsa, bu küşâyiş Kibriyâ'nın gayrından değildir. Eğer âlem zerre zerre anahtarlar olsa, bu zulmetten ve nûrdan mürekkeb olan yetmiş ”Oku
  8. 8Mesnevî Cilt 6 · Beyit 2965 (s. 155)“Eğer âlem zerre zerre anahtarlar olsa, bu karanlıktan ve nurdan oluşan yetmiş bin perdeyi kaldıramaz ve bu büyük kilidi açamaz. Onun açılması Hak'tan başkasında”Oku
  9. 9Terzi Baba (Cilt 2), s. 228“Bu mübarek âyet ve anahtar ile dünya, âhiret, kesif, lâtif kapıları aralayıp gizli hazinenin sırlarına ermeye çalışalım.”Oku

Dayandığı eserler

Bu cevap yardımcı oldu mu?

İlgili sorular

Bu cevap, adı geçen eserlerden derlenmiş yapay zekâ destekli bir özettir; dinî hüküm veya fetva değildir. İlim için kaynaklara başvurarak doğrulamanız tavsiye edilir.