İçeriğe atla

Mûseviyye Fassı'nda esas olarak hangi mesele ele alınır?

Fass İçeriği4 görüntülenme2 kaynak
Kısa cevap

Mûseviyye Fassı, tasavvufî irfânda Hz. Mûsâ'nın kıssası üzerinden Hak'ın peygamber mahallindeki doğrudan tasarrufunu ve mu'cize kavramının derinlemesine tahkikini ele alır. Bu fass, peygamberlerin nübüvvet iddialarını ispatlayan, âdet dışı ve taklit edilemez olağanüstü hâller olan mu'cizelerin, dış dünyaya yönelik bir ispat aracı olmaktan ziyade, peygamberin ulûhiyet mahallinin zorunlu bir tezahürü olduğunu vurgular. Özellikle Hz. Mûsâ'nın asâsının yılana dönüşmesi gibi olaylar, Hak'ın peygamber aracılığıyla âlemde gerçekleştirdiği tasarrufların birer nişanesi olarak incelenir. Ayrıca, Firavun'un zulmüne rağmen Hz. Mûsâ'nın Firavun'un sarayında korunması gibi kıssanın detayları da bu fassın önemli konularındandır¹.

Detaylı cevap

Mûseviyye Fassı, Fusûsu'l-Hikem'de Hz. Mûsâ'nın hayat hikâyesi ve onunla ilgili olaylar üzerinden birçok hakikat ve ince mânâyı barındırır¹. Bu fassın temel meselelerinden biri, mu'cizenin tasavvufî idrakteki yeridir. Mu'cize, peygamberlerin nübüvvet iddialarını ispatlamak için ortaya koydukları, âdetin dışında gerçekleşen ve taklit edilemeyen olağanüstü hâllerdir. Ancak tasavvufta mu'cize, sadece bir ispat aracı olarak görülmez; bilakis, peygamberin ulûhiyet mahallinin zorunlu bir tezahürü olarak kabul edilir. Örneğin, Bakara 60'taki Hz. Mûsâ'nın asâsı ve A'râf 117'deki yılana dönüşme olayı, Hak'ın peygamber mahallinde doğrudan tasarrufunun bir göstergesidir.

Mûseviyye Fassı'nda ele alınan bir diğer önemli husus, Firavun'un zulmü ve Hz. Mûsâ'nın korunmasıdır. Firavun, "Mûsâ'dır" diye sarayının dışındaki çocukları öldürürken, Hz. Mûsâ'nın Firavun'un sarayı içinde, Firavun'un eşi Hz. Âsiye'nin terbiyesi altında korunması ve öldürülmekten güvende kalması bu fassın dikkat çekici konularındandır¹. Bu durum, Hakk'ın mutlak kudretini ve hikmetini gösterir. Ayrıca, Hakk-ı mutlak'ın Firavun'un rütbesinde müteayyin olarak zâhirî sûretten hükmetmesi ve Firavunî rütbenin Mûsevî rütbe üzerine zâhirde tahakkümü de bu fassın irfânî mertebesini oluşturur; zira Firavun hükümdar ve sâhib-i seyf iken, Hz. Mûsâ nebiyy-i zîşân olmasına rağmen o mecliste zâhirî kudretle muhkem değildir². Bu bağlamda, Mûseviyye Fassı, ilâhî iradenin tecellîlerini ve peygamberlerin bu tecellîlerdeki rolünü derinlemesine inceler.

Kaynaklar

Cevap metnindeki ¹ ² ³ numaraları aşağıdaki kaynaklara karşılıktır — her biri kitabın tam sayfasına götürür.

  1. 1Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3 · s.4860“Nasıl ki kıssası tefsir kitaplarında ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Ve Fusûsu'l-Hikem'de Musa Fassı'nda da, bu konuda birçok hakikat ve ince manalar bulunmakta”Oku
  2. 2Kelime-i Mûseviyye · s.732“Hakk-ı mutlak Fir’avn’ın rütbesinde müteayyin olarak sûret-i zâhireden bu rütbede hükmeder; ve rütbe-i fir’avniyyenin bu mecliste rütbe-i mûseviyye üzerine taha”Oku
Bu cevap yardımcı oldu mu?

İlgili sorular

Bu cevap, adı geçen eserlerden derlenmiş yapay zekâ destekli bir özettir; dinî hüküm veya fetva değildir. İlim için kaynaklara başvurarak doğrulamanız tavsiye edilir.