Necdet Ardıç (Terzibaba)'ın Nefes-i Rahmânî kavramına yaklaşımı nasıldır?

Necdet Ardıç'ın tasavvufî düşünce sisteminde, bazı kavramlara farklı ve yeni anlamlar yüklendiği belirtilmektedir³·⁴. Nefes-i Rahmânî de bu kavramlardan biridir. Genel tasavvufî anlayışta "Rahmân'ın nefesi" olarak tanımlanan Nefes-i Rahmânî, tüm varlıkların zuhurunun kaynağı olan ilahî soluktur⁵. Necdet Ardıç, bu ilahî nefesin âlemlerde "ceste ceste tatbikata daim" olduğunu ifade eder. Yani, Hakk Teâlâ'nın bu nefesiyle varlık âleminde sürekli bir halk etme ve yenilenme hâli mevcuttur². Bu durum, İbn Arabî'nin kâinatın sürekli yenilendiği ve her an ölüp dirildiği yönündeki Nefes-i Rahmânî yorumuyla paralellik gösterir. Necdet Ardıç'a göre, her varlık, göründüğü yerde kendi mazhariyetine göre "nefsî olarak" bu ilahî nefesle kendini gösterir². Bu ifade, Nefes-i Rahmânî'nin sadece soyut bir ilke olmadığını, aynı zamanda somut varlıklar üzerinden tecelli ettiğini vurgular. Özellikle kâmil insan mertebesinde bu tecellî daha belirgin hâle gelir. Necdet Ardıç'ın kendi şahsiyetine atfedilen "Rahmân kokar Necdet Ardıç" ifadesi, onun Nefes-i Rahmânî'nin bir mazharı, yani bu ilahî nefesin kendisinde tecelli ettiği bir varlık olduğunu ima eder¹. Bu, Nefes-i Rahmânî'nin sadece kevnî bir ilke olmanın ötesinde, kâmil insanın varlığında da kendini gösteren bir hakikat olduğunu ortaya koyar. Ayrıca, "Nefesi rahmân. Şeyyiyet âleminde eşya olup, 'İnneni ene Allah' diyerek maddenin mânâ olduğunu tasdik ediyor" ifadesi, Nefes-i Rahmânî'nin eşyada tecelli ederek maddenin ardındaki ilahî mânâyı açığa çıkardığını belirtir⁶. Bu bağlamda, Nefes-i Rahmânî, Hakk'ın iradesi, fiili ve sözü olarak da anlaşılabilir.