Nübüvvet ile Risâlet aynı kaynaktan mı doğar?
Nübüvvet ve risâlet, tasavvufî anlayışa göre aynı kaynaktan, yani velâyet dairesinden doğar. Her ikisi de velâyet içinde özel birer mertebedir ve velâyet olmaksızın nübüvvetin gerçekleşmesi mümkün değildir. Nübüvvet, Hakk'tan özel haber alma makamı iken, risâlet bu haberi insanlığa tebliğ etme makamıdır. Bu iki makam, peygamberlerde dünya hayatına özgü, geçici sıfatlar olarak belirir ve peygamberin dünyadan ayrılmasıyla sona ererken, velâyet ahiret âlemlerinde de devam eder¹·².
Detaylı cevap
Tasavvufî bakış açısına göre nübüvvet ve risâlet, velâyet dairesi içinde yer alan özel rütbelerdir. "Velâyet olmaksızın, nübüvvet tahakkuk olmaz" ifadesi, nübüvvetin temelinde velâyetin yattığını açıkça belirtir¹. Ancak "nübüvvet olmaksızın velâyet tahakkuk olur" denilerek, velâyetin nübüvvetten daha geniş ve kapsayıcı bir mertebe olduğu vurgulanır². Nübüvvet, "peygamberlik, haber alma" anlamına gelir ve Hakk'tan kuluna özel haber verme, vahy iletilme makamıdır. Risâlet ise "elçilik, mesaj götürme, tebliğ" demektir ve Hakk'tan insanlığa şer'î ahkâm ve kitap getirme makamıdır. Bu bağlamda risâlet, nübüvvetin daha özel bir kademesidir; her resûl nebîdir, fakat her nebî resûl değildir.
Nübüvvet ve risâlet, peygamberlerde dünya hayatında ortaya çıkan "geçici bir sıfat"tır². Peygamberin dünya yurdundan ayrılmasıyla bu rütbeler kalkar; ancak velâyeti, ahiret âlemlerine intikalinden sonra da devam eder². Bu durum, nübüvvetin velâyetin "görünen yüzü", velâyetin ise nübüvvetin "bâtını" olduğunu gösterir³. Hz. Muhammed ile zâhiren ve şer'an nübüvvet ve risâlet son bulmuş olsa da, bâtınen veliler tarafından risâlet, âlimler tarafından da nübüvvetin devam ettiği belirtilir. Ancak bu devamlılık, yeni hükümler getirmek şeklinde değil, var olan vahiyleri ilâhî ilhamlarla günün gelişimleri içinde izah etmek ve aktarmak içindir⁴. Dolayısıyla, nübüvvet ve risâlet, velâyet dairesi içinde özel birer rütbe olup, aynı mânevî kaynaktan beslenirler.
Kaynaklar
Cevap metnindeki ¹ ² ³ numaraları aşağıdaki kaynaklara karşılıktır — her biri kitabın tam sayfasına götürür.
- 1TB. Kelime-i Lûtiyye & Üzeyriyye · s.171“Nübüvvet ve risâlet ise, dünya oluşumunda, enbiyâdan olan evliyada bir sıfat-ı ârıza ve velayet dâiresinin içinde bir mertebe-i mahsûsadır. Yani nübüvvet ve ris”Oku
- 2Kelime-i Üzeyriyye · s.162“Nübüvvet ve risâlet ise, dünya hayatında, peygamberlerden olan velîlerde geçici bir sıfat ve velâyet dairesi içinde özel bir mertebedir. Bu sebeple velâyet olma”Oku
- 3Kelime-i Hârûniyye · s.79“Cevap: Üzeyr Faslı'nda da geçtiği üzere, nübüvvet (peygamberlik) velâyetin (evliyalığın) görünen yüzü, velâyet ise nübüvvetin bâtınıdır (iç yüzüdür). Ve bir pey”Oku
- 4Meryem Sûresi · s.48“Efendimiz ile zâhiren ve şer’an mühürlü Nübüvvet ve risâlet son bulmuştur, ancak bâtınen velilerimiz tarafından Risâlet, âlimlerimiz tarafından da Nübüvvet deva”Oku
İlgili sorular
Bu cevap, adı geçen eserlerden derlenmiş yapay zekâ destekli bir özettir; dinî hüküm veya fetva değildir. İlim için kaynaklara başvurarak doğrulamanız tavsiye edilir.