Nübüvvet ile Risâlet hangi Fass'ta birleşir?
Nübüvvet ve risâlet, tasavvufî anlayışa göre velâyet dairesi içinde özel iki rütbedir ve bu iki kavramın birleşimi, özellikle Üzeyriyye Fassı'nda ele alınır. Bu fass, nübüvvetin velâyetin görünen yüzü, velâyetin ise nübüvvetin bâtını olduğunu vurgular¹. Risâlet, nübüvvetin daha özel bir kademesi olup, Hak'tan alınan vahyin insanlığa tebliği görevini içerir. Her ne kadar Hz. Muhammed ile nübüvvet zâhiren mühürlenmiş olsa da (Ahzâb 40), bâtınen velîler aracılığıyla risâletin, âlimler aracılığıyla da nübüvvetin devam ettiği belirtilir; ancak bu, yeni hükümler getirmekten ziyade mevcut vahiylerin ilâhî ilhamlarla açıklanması içindir².
Detaylı cevap
Nübüvvet ve risâlet, tasavvufî metinlerde velâyet makamının içinde yer alan iki hususî rütbe olarak tanımlanır³. Nübüvvet, "peygamberlik, haber alma" anlamına gelirken, risâlet "haber götürme" vazifesini ifade eder; yani her resûl nebîdir ancak her nebî resûl değildir. Bu iki rütbe, peygamberlerin dünya hayatında sahip olduğu geçici bir sıfat olarak görülür ve velâyet olmaksızın nübüvvetin gerçekleşmeyeceği, fakat nübüvvet olmaksızın velâyetin gerçekleşebileceği belirtilir⁴.
Üzeyriyye Fassı'nda, nübüvvet ve risâletin, resûl olan zâtın velâyetine nispetle özel bir rütbe olduğu açıklanır. Resûlün dünyadan ayrılmasından sonra nübüvvet ve risâlet kalkar, ancak velâyeti uhrevî berzaha intikalinden sonra da devam eder⁵·⁴. Bu durum, nübüvvet ve risâletin velâyet dairesinin içinde iki özel rütbe olduğunu ve tecellî ile kader sırrı ortaya çıktığında velâyet makamının kuvvetli olup nübüvvet ve risâlet makamının onda yok olacağını gösterir³. Şeriat hükümleriyle gelen risâlet ve nübüvvet, bütün mertebeleri kapsar⁶·⁷. Hz. Muhammed ile nübüvvetin hatmolması (Ahzâb 40), ümmetin istidadı kadarıyla nübüvvet ve risâletteki artışın sona erdiğini ve dinin kemale erdiğini gösterir⁸.
Kaynaklar
Cevap metnindeki ¹ ² ³ numaraları aşağıdaki kaynaklara karşılıktır — ilgili esere ve bölüme yönlendirir.
- 1Kelime-i Hârûniyye, s. 79“Cevap: Üzeyr Faslı'nda da geçtiği üzere, nübüvvet (peygamberlik) velâyetin (evliyalığın) görünen yüzü, velâyet ise nübüvvetin bâtınıdır (iç yüzüdür). Ve bir pey”Oku
- 2Meryem Sûresi, s. 48“Efendimiz ile zâhiren ve şer’an mühürlü Nübüvvet ve risâlet son bulmuştur, ancak bâtınen velilerimiz tarafından Risâlet, âlimlerimiz tarafından da Nübüvvet deva”Oku
- 3Kelime-i Üzeyriyye, s. 165“Binâenaleyh nübüvvet ve risâlette tezâyüd, ümmetin isti’dâdı kadardır. Ümmetin isti’dâdı kendilerine mahsûs olan kemâl üzere zâhir olduğu vakit, artık nübüvvet ”Oku
- 4Kelime-i Üzeyriyye, s. 162“Binâenaleyh nübüvvet ve risâlette tezâyüd, ümmetin isti’dâdı kadardır. Ümmetin isti’dâdı kendilerine mahsûs olan kemâl üzere zâhir olduğu vakit, artık nübüvvet ”Oku
- 5Kelime-i Lûtiyye, Bölüm 171“Bu surette, nübüvvet ve risâlet, resul olan zâtın velayetine nisbeten bir rütbe-i hâs olmuş olur. Özel bir rütbe olmuş olur. Ve bu hususi olan rütbe nübüvvet ve”Oku
- 6Genç ve Elmas Dosyası, s. 149“Ancak bu mertebe de diğerlerinden farklı olarak bir şeye daha dikkat çekmemiz gerekmektedir ki, o da “Risâlet ve Nübüvvet”tir. Risâlet ve Nübüvvet ise şeriat hü”Oku
- 7A'yân-ı Sâbite, s. 522“Ancak bu mertebe de diğerlerinden farklı olarak bir şeye daha dikkat çekmemiz gerekmektedir ki, o da “Risâlet ve Nübüvvet”tir. Risâlet ve Nübüvvet ise şeriat hü”Oku
- 8Kelime-i Üzeyriyye, s. 152“Binâenaleyh nübüvvet ve risâlette tezâyüd, ümmetin isti’dâdı kadardır. Ümmetin isti’dâdı kendilerine mahsûs olan kemâl üzere zâhir olduğu vakit, artık nübüvvet ”Oku
Dayandığı eserler
İlgili sorular
Bu cevap, adı geçen eserlerden derlenmiş yapay zekâ destekli bir özettir; dinî hüküm veya fetva değildir. İlim için kaynaklara başvurarak doğrulamanız tavsiye edilir.