Halvetî-Uşşâki Yolunun Velîleri
Silsiledeki her zâtın mürşidi, halifeleri, eserleri ve öğretileriyle bilgi kartı. Karta tıklayarak hayat hikâyesine ulaşabilir, dilediğinizi paylaşabilirsiniz.
Hazreti Ali b. Ebû Tâlib, ledünnî ilimlerin kapısı ve nebevî sırların vârisi olarak tarikat-ı aliyyenin serveri kabul edilmektedir. Hz.
Hasan-ı Basrî, tâbiînin en faziletlileri arasında kabul edilen, yakîn, vera ve hilmiyle tanınan büyük bir İslam âlimi ve sûfisidir.
Habîb-i Acemî, velâyet mertebesinin sultanı olarak nitelendirilen, aslen İranlı olup Basra'da yaşamış bir zâhid ve tasavvuf büyüğüdür.
Davud-ı Tâî, İmam-ı Âzam'ın önde gelen öğrencilerinden, mücâhede ehlinin sığınağı ve hakikatin kandili olarak tanınan büyük bir zâhid ve sûfîdir.
Marûf-ı Kerhî, tarikat ve hakikat yolunun rehberi, vaktin kutbu olarak tanınan büyük bir sûfîdir.
Serî-i Sakatî, Bağdat'ın Kerh semtinde doğmuş, tasavvuf tarihinin önde gelen isimlerinden biri olup zühd ile tasavvuf dönemi arasında köprü kuran büyü…
Cüneyd-i Bağdâdî, ilim ve mârifetin menbaı, şeyhlerin şeyhi ve hakikat ehlinin sultanı olarak tanınan büyük bir sûfîdir.
Mimşâd Dîneveri, 9. yüzyılın önemli sûfîlerinden olup riyâzet, hizmet, hürmet ve müşâhedede kendine has tavırlarıyla tanınan çağının pîridir.
Muhammed Dîneveri, Uşşâkiyye silsilesinin 9. halkasını oluşturan, Buhara yakınlarında doğmuş ve Dînever'de tahsilini tamamlamış büyük bir sûfi şeyhidi…
Muhammed Bekrî, Kudüs doğumlu bir velî ve irşad önderiydi; anne tarafından Hz. Ebû Bekir soyundan geldiği için "Bekrî" nisbesiyle anılmıştır.
Kadı Vecihüddin Ömer, Sühreverd doğumlu, fıkıh ilmindeki nüfuzuyla kadılık makamına yükselmiş; ancak bir hükümdeki yanlışlık sebebiyle bu görevi bırak…
Ebü'n-Necib Sühreverdî, 12. yüzyılda yaşamış, Sühreverdiyye tarikatının kurucusu ve Halvetiyye, Ebheriyye, Kübreviyye gibi önemli tarikatların oluşumu…
Kutbeddin Ebherî, İran'ın Ebher şehrinde doğmuş, zahir ve batın ilimlerini birleştirmiş büyük bir mutasavvıf ve mürşiddir.
Rükneddin Sücâsî, 13. yüzyılda yaşamış, sâliklerin kılavuzu ve muhakkiklerin önderi olarak tanınan büyük bir sûfîdir.
Şihâbüddin Tebrizî, Tebriz doğumlu, Uşşâkiyye silsilesinin 15. halkasını oluşturan büyük bir tasavvuf ehlidir.
Seyyid Cemâleddin Şirâzî, Uşşâkiyye silsilesinin 16. halkasını oluşturan, lakabı "Cemâleddin", künyesi "Ebü'l-Hasan" olan büyük bir sûfîdir.
İbrahim Zâhid Gîlânî, 615 (1218) yılı civarında Gîlân'da doğmuş, şeyhlerin kutbu olarak tanınan büyük bir mutasavvıftır.
Ahî Muhammed Halvetî, "Kerimüddin" lakabıyla tanınan, İbrahim Zâhid Gîlânî'nin önde gelen halifelerinden bir Halveti şeyhidir.
Pîr Ömer Halvetî, Halvetiyye tarikatının kurucusu kabul edilen büyük bir mutasavvıftır.
Ahî Emre Halvetî, mürşidlerin kutbu ve zâhir-bâtın ilimlerinin sultanı olarak tanınan, Ömer Halvetî'nin halifelerinden bir Halveti şeyhidir.
Hacı İzzeddin Halvetî, asıl adı Mahmud b. Mevdûd olan, Türkmen asıllı bir velî ve tarikat önderidir.
Sadreddin Hiyâvî, Halvetiyye tarikatının 22. halkasında yer alan, Şirvan'ın Hiyâv kasabasından yetişmiş bir Osmanlı dönemi mutasavvıfıdır.
Seyyid Yahya Şirvânî, 14. yüzyılın sonlarında Şirvan'da doğmuş, Halvetiyye tarikatının ikinci pîri olarak kabul edilen büyük bir Türk-Azerbaycanlı sûf…
Muhammed Bahâeddin Erzincânî, 15. yüzyılda yaşamış, Seyyid Yahya Şirvânî'nin önde gelen halifelerinden biri olup Halvetiyye tarikatının Anadolu'da yay…
İbrahim Tâceddin Kayserî, Halvetiyye tarikatının önemli şeyhlerinden olup Kayseri'de doğmuş ve Pîr Muhammed Bahâeddin'e intisap ederek hilafet almıştı…
Alâeddin Uşşâkî, Uşak'ın Kabaklı köyünde doğmuş, İbrahim Tâceddin'in halifesi olarak Uşşâkiyye tarîkatının silsilesini sürdüren önemli bir mürşiddir.
Ahmed Şemseddin Yiğitbaşı (839/1435 - 910/1505), Halvetiyye tarikatının önde gelen şeyhlerinden olup "şeylerin şeyhi" ve "Yiğitbaşı" lakabıyla tanınan…
Hacı İzzeddin Karamânî, Uşşâkiyye silsilesinin 28. halkasıdır. Karaman doğumlu olan bu zât, Ahmed Şemseddin Yiğitbaşı hazretlerinden hilâfet alarak Ka…
İbrahim Ümmî Sinan, 893 (1488) yılında Bursa'da doğmuş, Halveti tarikatına mensup önemli bir mutasavvıftır.
Emir Ahmed Semerkandî, Semerkand doğumlu olup zâhirî ilimler tahsilinin ardından tasavvufa yönelen ve Anadolu'ya gelerek hem Kübrevî hem de Halvetî yo…
Hazret-i Pîr Seyyid Hasan Hüsameddin Uşşâkî (880/1475 - 1001/1592), Uşşâkiyye tarikatının kurucusu ve velilerin sultanı olarak tanınan büyük bir Türk…
Memican Saruhânî (tam adı Muhyiddin Mehmed b. İlyâs), Uşşâkî tarikatının Osmanlı coğrafyasındaki yayılmasında kilit rol oynamış 16.
Ömer Karîbî, Saruhan'da (Manisa) doğmuş, Gelibolu'da irşad faaliyeti sürdürmüş bir Uşşâkî şeyhidir.
Âlim Sinan Efendi, Uşşâkiyye tarikatının önde gelen şeyhlerinden olup Muğla'nın Yatağan ilçesine bağlı Leyne (Turgut) beldesinde doğmuştur.
Muhammed Keşânî, Yunanistan'ın Makedonya kesimindeki Drama'da doğmuş, Uşşakiyye tarikatının 35. halkasını oluşturan bir Osmanlı mürşididir.
Halil Gümülcinevî, Yunanistan'ın Trakya kesiminde Gümülcine'de doğmuş, Edirne'de Muhammed Keşânî'nin yanında tasavvuf eğitimini tamamlamış bir Uşşâkî…
Abdülkerim Gümülcinevî, Uşşâkî tarikatının 37. halkasında yer alan, Gümülcine'de doğmuş bir mutasavvıftır.
Osman Sıdkî Gümülcinevî, Uşşâkî tarikatının önde gelen şeyhlerinden olup "Debbâğhane Şeyhi" ünvanıyla tanınmaktadır.
Muhammed Hamdî Bağdâdî, 1060 (1650) yılında Edirne'de doğmuş, Uşşâkiyye tarikatının 39.
Cemâleddin Uşşâkî, 18. yüzyılda Edirne'de doğmuş, Halvetiyye-Gülşeniyye ve Uşşâkiyye kollarından feyiz alan büyük bir Osmanlı mutasavvıfıdır.
Abdullah Salâhî Uşşâkî (1117/1705 - 1197/1783), Uşşâkiyye tarikatının üçüncü pîri olarak kabul edilen ve "câmiu't-turuk" unvanıyla tanınan büyük Osman…
Muhammed Zühdî Nazillî, Uşşâkî tarikatının 19. yüzyıl başlarındaki önemli temsilcilerinden biridir.
Süleyman Rüşdî (1182/1768 - 1250/1834), Uşşâkiyye silsilesinin 43. halkasıdır. Aydın'ın Karacasu ilçesinde doğan ve mürşidi Muhammed Zühdî'nin vefatın…
Ali Gâlib Vasfî Efendi, 1146 (1733) yılında Nazilli'de doğmuş, Uşşâkî tarîkatında yetişmiş büyük bir mutasavvıf ve müftüdür.
Muhammed Tevfik Efendi, Nazilli doğumlu bir Uşşâkî şeyhi olup zahir ve bâtın ilimlerini babasının gözetiminde tamamlamış, uzun yıllar hem müftülük hem…
Ömer Hulûsî Efendi (1805-1868), Uşşâkî silsilesinin 46. halkası olup Aydın Güzelhisar doğumludur.
Hüseyin Hakkı Baba, 1812'de Manisa'nın Kasaba (Turgutlu) beldesinde doğmuş, Uşşâkî tarikatının Tire'deki en önemli temsilcilerinden biri olmuş bir tas…
Mehmed Emin Tevfikî (1787–1913), Uşşâkî tarîkatının 48. halkası olup Tire doğumlu, yüz yirmi yılı aşan ömrüyle Anadolu ve İstanbul'da irşad faaliyetle…
Mehmed Fahreddin Himmetî (1849-1915), Uşşâkî tarikatının 49. halkasını oluşturan, Nazilli doğumlu bir mutasavvıf ve devlet memurudur.
Mustafa Safi Hilmî Efendi (1858-1926), Uşşâkî silsilesinin 50. halkası olup Hasan Hüsameddin Uşşâkî Âsitânesi'nin son şeyhi sıfatıyla İstanbul'da irşa…
Mehmed Hazmi Tura (1882-1960), Malatya'nın Arapgir ilçesinde doğmuş, Uşşâkî tarikatının 51.
Mehmed Nusret Tura, 1320/1904 yılında İstanbul Kasımpaşa'da doğmuş, Uşşâkî tarikatının 52. halkasında yer alan Allah ve Peygamber âşığı bir sûfîdir.
Necdet Ardıç, 15 Aralık 1938'de Tekirdağ'da doğmuş, Uşşâkî yolunun günümüzdeki en önemli temsilcilerinden biri olan ârifbillâh bir zattır.
Kaynak: Silsile-i Uşşâkiyye — Prof. Dr. Abdurrezzak Tek, Bursa Akademi 2021. Eser/kol/öğreti bilgileri biyografilerden derlenmiştir; bazı alanlar tahkik beklemektedir.